Tips bij trauma

Ter overdenking:
De wereld in en om ons heen zit vol gevaren en onzekerheden. Als we ons 100% bewust van zouden zijn van alles in en om ons heen dan zou het onleefbaar zijn. Dit is nodig omdat je je anders niet kunt concentreren, je taken niet kunt doen. Het brein zou anders constant in de gevaar modus staan.

Belangrijk zijn de Illusies van veiligheid zoals:
*het leven is voorspelbaar, ik heb controle, ik bepaal, ik beheers
*het leven is eerlijk en rechtvaardig
*het leven is betekenisvol
*ik ben onkwetsbaar (oorlogen zijn in andere landen, ziekte is in andere gezinnen.

Bij trauma is dit verstoord en toch we zijn op zoek naar rechtvaardiging om de illusie van veiligheid te herstellen. Het leven enigzins weer beheersbaar te maken. Alleen lukt dit op de lange termijn niet meer - nemen symptomen van trauma toe......

Is het misschien nu de tijd om hier mee aan het werk te gaan ?

Bea

Fonds slachtofferhulp heeft een mooi boekje over in gesprek gaan met kinderen tussen de 4 en 8 jaar .
Titel : Nee is Oke

mooi om op deze wijze met je kind of kleinkind in gesprek te gaan over grenzen. Het leert hen: wat is gewoon en wat niet? Maar hoe en wanneer geef je het aan als je iets niet wilt of als er iets tegen je zin gebeurt?

een aanrader!

Lichamelijke klachten
Met lichamelijke klachten gaan we altijd vanuit dat het iets lichamelijks is en we gaan naar de huisarts en ik wil je ook vooral adviseren omdat te blijven doen.

Maar ik wil je ook adviseren om even bij stil te staan en na te denken of iets in het verleden is gebeurd wat dit je klachten eventueel kan veroorzaken. Ik denk daarbij voornamelijk aan een trauma.

Want als men ooit een trauma opgelopen heeft in het verleden en men doet er niks aan, dan kan dit zich als een lichamelijke klacht manifesteren. Je krijgt pijntjes die je niet kan verklaren en waar de arts geen oorzaak voor kan vinden.

Denk dan eventjes terug of kijk even of er iets in het verleden is wij het nog eigenlijk aan zou moeten werken.

Meer over lezen: The body keeps the score (Traumasporen) van Wessel van der Kolk

Boekentip: Traumasporen.
Dit boek, met als ondertitel 'Het herstel van lichaam, brein en geest na overweldigende ervaringen' van prof. dr. Bessel van der Kolk, geeft inzicht in de oorzaken en gevolgen van trauma. De auteur verklaart waarom getraumatiseerde mensen steeds weer gekweld worden door onbegrijpelijke angst, gevoelloosheid en onbeheersbare woede, en hoe trauma het vermogen om te concentreren, vertrouwensrelaties aan te gaan en je thuis te voelen in je eigen lijf, negatief beïnvloedt. Ook laat hij nieuwe wegen naar herstel zien, waardoor zowel volwassenen als kinderen weer zeggenschap over hun eigen leven kunnen krijgen.

Boekentip bij narcistische mishandeling:
Het verdwenen zelf , Herstellen van narcistische mishandeling van Iris Koops
is een aanrader voor alle die zich zelf zijn kwijt geraakt in een intensieve relatie met iemand met een persoonlijkheidsstoornis zoals narcisme.

Door narcistische mishandeling raak je vervreemd van jezelf. Narcistische mishandeling is vaak onderhuids en "sneaky", je kunt er niet echt de vinger opleggen, maar je voelt het effect ervan. In dit boek vind je uitleg en inzichten wat narcisten precies doen en waarom, maar je vindt ook heel concreet hoe je je daartegen kunt wapenen. Door middel van opdrachten kun je werken aan je herstel.

Between Stimulus & Response there is a space. In that space is our power to choose our response. In our response lies our growth and our freedom - Viktor Frankl.

Bij trauma worden er vaak situaties, gevoelens uit het verleden geprojecteerd.

Als je merkt dat er een trauma (gevoel) bij jou getriggerd wordt, wees er lief voor. Wees lief voor jezelf.
Zeg hardop: Er wordt iets getriggerd van vroeger, dit heeft weinig tot niets met die persoon te maken.
MIjn kracht ligt in mijn reactie op dit trauma. There lies your power!

Welke reactie kies jij? Wat ga ik doen met mijn trauma? Afreageren op iemand anders? Of gebruik ik deze kans om liefdevol voor mezelf en mijn trauma te zijn.

Als je steeds tegen dezelfde gevoelens, dingen aanloopt, is het nuttig om naar een therapeut te gaan die met trauma werkt.

Trauma's worden regelmatig niet herkend, maar zijn vaak de onderliggende oorzaak van verslavingen, overmatig piekeren, angst- en paniekaanvallen, destructief gedrag.

Ook bij lichamelijke klachten zonder fysieke oorzaak zit vaak een traumatische bron.

Therapie helpt hierbij om de bron van het probleem in kaart te brengen en op te lossen.

Ik ben op mijn 30 jaar gaan stotteren.
En ben geholpen met hypnotherapie.
En zo ben ik er achter gekomen dat ik een
emotionele trauma heb gehad.
Soms bij een lastige situatie neem ik gas terug.
Doe ontspannings oefeningen die ik van de therapeut heb gekregen.
Succes

Ik ben op mijn 30 jaar gaan stotteren.
En ben geholpen met hypnotherapie.
En zo ben ik er achter gekomen dat ik een
emotionele trauma heb gehad.
Soms bij een lastige situatie neem ik gas terug.
Doe ontspannings oefeningen die ik van de therapeut heb gekregen.
Succes

Vandaag de dag zijn mindfulness en meditatie een hype. Men verwacht met mindfulness beoefening vaak een snelle weg uit het lijden. Ik zal als gecertificeerd Mindfulness Based Living Course (MBLC) leraar en Gestalttherapeut de vele kleine wonderen met mindfulness erkennen. Ik werk dagelijks met mindfulness en heb er zelf ook veel aan gehad.

Echter, Mindfulness is met nadruk gezegd, geen therapie en ook geen vervanging van therapie. Mindfulness kan bij trauma een toegevoegde waarde zijn als ondersteuning bij de therapeutigsche behandeling omdat je leert ontspannen in de herinnering en te zijn met wat er in de emotie naar boven komt. EMDR doet hetzelfde. Als dat onder deskundige leiding is van een therapeut die ook mindfulness biedt, kan het zinnig zijn jezelf met vriendelijkheid voor je eigen ervaring te leren ont-moeten en te ont-spannen in je traumatische herinnering. Op die wijze wordt de herinnering op liefdevolle wijze geintegreerd in systeem.

Er is ook een voorbehoud te maken. Als iemand een ernstige traumatische ervaring heeft meegemaakt waardoor er sprake is van posttraumatische stress stoornis (PTSD) is het goed om waakzaam te zijn bij de beoefening van mindfulness of meditatie. Bij PTSD is het trauma dermate ernstig dat de gedachte aan de ervaring alleen al een paniekaanval kan oproepen. Aangezien we mediteren om wat in ons leeft in de ogen te kijken en ten volle te ervaren in het hier en nu, is bij een PTSD trauma de ontmoeting met het lijden zo heftig dat het al snel teveel wordt. Het trauma wordt niet minder maar juist elke keer erger door de mindfulness beoefening.

Luister daarom vooral naar jezelf en je signalen als je mediteert en erken je grens. Wat je in je pijn nodig hebt, is liefde en compassie. Wil je werken met mindfulness om meer grip te krijgen op jezelf en je trauma te verwerken, zoek dan eigenlijk altijd contact met een ervaren therapeut die daarnaast ook mindfulness en compassie training biedt. En nogmaals: let goed op jezelf.

Voor traumaverwerking is het belangrijk dat de omstandigheden die het trauma hebben veroorzaakt, voorbij zijn. Oftewel, dat je (relatief) veilig bent. Alleen vanuit veiligheid kun je echt gaan verwerken. Als je bijvoorbeeld nog in een gewelddadige relatie zit, is het belangrijk om hier uit te stappen of (samen!) te zorgen dat de relatie veilig wordt. Pas als dat bereikt is, kun je je trauma echt aankijken en verwerken.

Na traumatische ervaringen waarin je je heel onveilig hebt gevoeld, ben je geneigd om over-alert te zijn op tekenen van gevaar. In wetenschappelijke onderzoeken is aangetoond dat onze verwachtingen bepalen wat we waarnemen en wat niet. Als je verwacht dat de wereld of het leven vol gevaren is, zul je die gevaren ook overal ontdekken. En daardoor wordt je angst weer groter en kom je in een vicieuze cirkel terecht.
Ik daag je uit om eens te experimenteren met een oriëntatie-oefening. Neem je voor om vandaag speciaal te letten op: 1. vriendelijke gezichten, 2. gezonde mensen, 3. verkeersdeelnemers die heelhuids thuiskomen. Noteer je waarnemingen. Viel het mee of tegen?

Wacht niet. - Traumaverwerking met EMDR kun je direct toepassen. Zorg goed voor jezelf, wacht niet af en zoek een therapeut die je helpen kan hiermee. Dus ook als de gebeurtenis nog 'vers' is!

Herken je de volgende gevoelens? Voel je je snel aangevallen door de kritiek of gevoelens van anderen? Heb je het gevoel geen filter te hebben voor de emoties van anderen, het gevoel dat anderen je beschaamd, verdrietig of boos "maken"? Het gevoel gehinderd, gebruikt, tot slachtoffer gemaakt of niet gerespecteerd te worden door anderen? Het gevoel altijd alert te moeten zijn, altijd "aan te staan" alsof je "te strak bent afgesteld"?

Relationeel trauma gaat over ervaringen die je (meestal in je jeugd) hebt gehad met belangrijke personen in je directe omgeving. Om wat voor reden dan ook werden je grenzen overschreden. Om met de hiermee gepaard gaande gevoelens van angst, boosheid, verdriet, machteloosheid om te gaan ontwikkelde je een overlevingsmechanisme: je vertrok als het ware uit de situatie zodat je de ervaring niet hoefde te voelen. Dit verschijnsel heet: dissociatie. Een uiterst vermoeiende ervaring, met vaak "relationeel trauma" als oorzaak.

Door het gebruiken van je lichaam kan je weer 'terugkomen'. Weten wanneer we een grens nodig hebben en het vermogen om dit aan anderen duidelijk te maken zijn voornamelijk non-verbale, fysieke capaciteiten. Grenzen stellen doe je met je lichaam!

Als je merkt dat je hier moeite mee hebt, zoek dan hulp van een therapeut die samen met jou aan de slag gaat met het stellen van innerlijke grenzen. Zonder de verwarring en druk van een interpersoonlijke relatie kun je een somatisch (lichamelijk gevoeld) besef van grenzen leren ontwikkelen.

Zo kun je leren om verschillende acties en houdingen te onderzoeken, je bewuste aandacht richten op wat er van binnen in je lichaam verandert, welke acties vertrouwd of juist niet vertrouwd aanvoelen, wat "goed voelt" in jouw lichaam en voor jou.

Soms heb je het gevoel "er niet helemaal te zijn". Je vertrekt als het ware uit het hier en nu. Je voelt je alsof je met je hoofd "tussen de sterren zit", "in een wolkendek rondloopt", "uitgecheckt bent" of je hebt voortdurend het gevoel "in je hoofd te zitten" in plaats van gegrond en geaard in je lichaam.

Door het gebruiken van je lichaam kan je weer 'terugkomen'. Stel je lichaam voor als een zandloper. Vaak richten we onze aandacht dan op het smalle gedeelte in de zandloper: daar waar in ons lichaam spanningsdruk opbouwt. Met vaak als gevolg: nog meer spanning!

Maar stel je nu eens voor dat je focust op de onderzijde van de zandloper. Daar waar het zand zachtjes instroomt. Deze onderzijde van de zandloper bevindt zich in ons lichaam in je onderbuik, je bekken. Het gebied onder je navel. En stel je dan voor dat je alle bovenliggende spanning in de zandloper zacht laat worden en onderin de zandloper in je lichaam ontvangt. Ervaar nu maar hoe je je voelt.

De tijger ontwaakt, door Peter A. Levine

Over de biologie van ons zenuwstelsel en wat er gebeurt wanneer we in contact komen met (vermeend) gevaar. We kunnen vechten, vluchten of bevriezen. Waar dieren in het wild nooit trauma hebben omdat ze de lichamelijke spanning snel van zich afschudden, zet bij mensen die spanning zich vaak vast en uit zich in slapeloosheid, angstgevoelens, concentratiestoornissen, prikkelbaarheid, overgevoeligheid of bv woede-uitbarstingen.

Een helder boek met uitleg vanuit de "Somatic Experience" dat een lichaam de geblokkeerde overlevingssenergie mag gaa los laten.

Boekentip voor jou en je therapeut bij trauma en gehechtheids problematiek:
Sensorimotor Psychotherapie van Pat Ogden en Janina Fischer.

Zeer goede uitleg van alle aspecten en heel praktisch toepasbare werk methoden in de vorm van uitgebreide werkbladen.

Somatic Experiencing® lichaamsgerichte traumatherapie is een wetenschappelijk onderbouwde benadering voor het werken met fysieke en psychologische symptomen van stress, shock en trauma. De behandeling richt zich op het alsnog afronden van de natuurlijke reacties op ingrijpende gebeurtenissen, het vergroten van veerkracht, het ontladen van opgeslagen stress en het begrijpelijk maken van gevoelens van onmacht en wanhoop.

Trauma gaat over iets wat je hebt meegemaakt, wat veel impact heeft gehad, op een negatieve manier en waarvan die impact maar slecht slijt. Het blijft je in de weg zitten. Het is al goed dat je je ervan bewust bent dat er zoiets speelt. Dat is stap 1.

Een goede vervolgstap kan zijn om er hulp bij te zoeken. Het kan een taai proces zijn om er minder last van te hebben, maar het is zeker niet onmogelijk. Grijp je kans!

Boekentip: Je verlangen dwaallicht of kompas? van Margriet Wentink

Over verlangens, innerlijke verdeeldheid en vervulling
Het boek geeft inzichten hoe je door onbewuste gevoelens, tegenstrijdige behoeften en verlangens gehinderd kunt worden in het verwezenlijken van je verlangen.

Hoe innerlijke verdeeldheid vaak een gevolg is van ingrijpende gebeurtenissen die je mee hebt gemaakt in je leven ( trauma's)

Over het letterlijk en figuurlijk aankijken van je verlangen en het ophelderen en uitzuiveren van wat je werkelijk zielsgraag wilt en over de kracht in jezelf om dat te verwezenlijken.

In dit boek vind j een uitleg van het driedelige traumamodel van Franz Ruppert, dat inzichten geeft in het getraumatiseerde deel, het overlevingsdeel en het gezonde deel.

Zoek hulp maar ga alleen met iemand het traject in waarbij je je veilig en vertrouwd voelt, geef dat aan daarmee zet je jezelf in je kracht

Zoek hulp
Als ervaringsdeskundige van kindermisbruik en kindermishandeling zeg ik zoek hulp. De gevolgen van een trauma zetten zich voort in alle gebieden van je leven als je er niet over gaat praten. Natuurlijk kun je een heleboel zelf maar het gaat sneller en beter als iemand je helpt.

Zoek iemand die je vertrouwt. Zoek iemand bij wie jij je veilig voelt. Iemand die je begrijpt. Je bent niet alleen. En je hoeft het niet alleen te doen.

Ben je wel eens tijd kwijt en word je je dit nu pas eigenlijk bewust?
Leg een schriftje of notitieboekje neer op een goede plek en schrijf voor in op het eerste blad dat er altijd geschreven mag worden over welk onderwerp of emotie of gebeurtenis dan maar ook. Kijk geregeld of er in geschreven wordt.

Het kan zijn dat er delen van je persoon "weggedoken", "ondergedoken" zijn en op cruciale momenten dingen voor je over nemen. Nodig die uit om te schrijven. Is dat erg confronterend? Praat erover met je therapeut. Is deze niet bekend met deze materie? Zoek een therapeut die jou kan helpen met de binnenwereld die jij nu nog niet kent maar wel wilt leren kennen.

Zintuigoefening
Benoem 5 dingen waar je met concentratie naar kijkt
Benoem 5 dingen waar je met concentratie naar luistert
Benoem 5 dingen die je fysiek ervaart (geen emotie)
Benoem daarna 4 van elke, 3, 2, 1

Dit is een oefening om in het nu te blijven. Dit kan je helpen om niet in een herbeleving terecht te komen. Het is geenszins een vervanging van traumatherapie.

Door te sporten maak je lichaam endorfine aan waardoor je je beter voelt. Daarbij zorgt beweging er ook voor dat je je bewuster bent van je lichaam waardoor je zenuwen het gevoel van spanning beter kunnen loslaten. Denk hierbij aan hardlopen, fietsen en zwemmen.

Lid Therapiepsycholoog

Boekentip: Sensorimotor Psychotherapie, interventies voor traumaverwerking en het herstel van gehechtheid van Pat Ogden / Janina Fisher.

Een boek met hele heldere en uitgebreide uitleg over de oorzaken, gevolgen en herstel van trauma en gehechtheids problemen. Met aparte hoofdstukken voor de therapeut en voor de cliënt en vele werkbladen om samen praktisch mee aan de slag te gaan.

Uit de inleiding:
De intelligentie van het lichaam is een grotendeels onaangeboorde bron binnen psychotherapie. Door het lichaam te verwerpen als middel voor therapeutische interventie wordt de cliënt een belangrijk instrument ontnomen om tot zelfkennis en verandering te komen.

De sensorimotor psychotherapie heeft zijn eigen unieke methode ontwikkeld op basis van interpersoonlijke neurobiologie, neurologie, trauma- en gehechtheids onderzoek. Vaak aangeduid als lichaamsgerichte gesprekstherapie combineert sensorimotor psychotherapie de theorie en technieken van cognitieve, affectieve en psychodynamische therapie met duidelijke somatische interventies.

Dissociatie (DIS) is een beschermingsmechanisme waarbij je van binnen “weg kunt” van traumatische ervaringen en herinneringen. Er komt een storing in je bewustzijn, geheugen of hoe jij de omgeving waarneemt.

Wanneer er later stress of een trigger (die herinnert aan traumatische ervaringen) plaatsvindt kan dissociatie optreden om jezelf te beschermen. Het is immers “niet veilig” en alles in je zet zich in om om te gaan met de situatie, op de manier zoals je het “geleerd” hebt in de trauma’s die je opliep.

Het onder woorden leren brengen van wat er gebeurde kan bemoeilijkt worden door het dissociëren.

In de gesprekken is het belangrijk dat er benoemd wordt dat het nu veilig is, het verhaal binnen deze vier muren blijft en dat jij bepaalt wat je wilt vertellen. Geen druk maar ruimte creëren en bouwen aan vertrouwen.

Als je traumatische herinneringen hebt aan wat je in je jeugd hebt meegemaakt, staat je leven vaak onbewust in het teken daarvan. Je ideeën over jezelf, je relaties en je leven worden gekleurd door de lastige en belemmerende gevoelens en gedachtes van vroeger die je nog steeds bij je draagt.

Sta eens stil bij een persoon die er vroeger voor je was, aan wie je een prettige herinnering hebt. Het kan een opa zijn, of buurvrouw of de moeder van een vriendinnetje.

Ga eens terug in gedachten en ervaar hoe het is als die persoon bij je in de buurt zou zijn, en hoor maar eens innerlijk wat die persoon nu tegen je zegt wat je op dit moment kan helpen.

Als er geen persoon bij je opkomt, kun je ook aan een dier denken, of een figuur uit een boek.

Je kunt deze ervaring voor jezelf vastleggen door er over te schrijven of er een tekening van te maken.

Trauma

Raak je regelmatig door een trigger (geheel of gedeeltelijk) het contact met je lichaam kwijt, of heb je slecht contact met je lichaam, ga naar een gestalttherapeut die bekend is met lichaamsgericht werken bij trauma.

STOPPEN en BEWUST ADEMHALEN

Gebeurtenissen, emoties, indrukken, verwachtingen, verleden en toekomst slepen ons mee en we lopen het risico geleefd te worden in plaats van te leven. Het is belangrijk om stil te staan en terug te komen in het hier en nu. Dat doe je door je aandacht bewust te richten op iets dat hier en nu aanwezig is.

Aandacht bij wat er is, is het enige wat je kan helpen om te stoppen. Je ademhaling of je lichaam zoals bij de bodyscan kunnen je daarbij helpen weer terug te komen in het hier en nu.

Mocht je afdwalen, afdwalen is nu eenmaal de natuur van de geest, breng dan je aandacht gewoon weer terug naar je ademhaling of je lichaam. Doe dit met een glimlachen met een mildheid voor jezelf. Het hier en nu is de enige plek waar je tot rust kunt komen.

Een voor de hand liggend object om je aandacht op te richten is je ademhaling. Je ademhaling heb je in iedere situatie en op ieder ogenblik bij de hand.

Oefening: Bewust ademen

- Ga met je aandacht naar je ademhaling en ga na waar je nu in je ademhaling bent.
- Weet of je in een inademing bent of in een uitademing.
- Volg het op en neer gaan van je ademhaling zonder er zelf iets aan te veranderen.
- Het kan helpen als bij elke inademing in stilte in je zelf zegt: “ Ik adem in.”en bij elke uitademing: ” Ik adem uit.”
- Laat jezelf toe al het andere los te laten. Houd dit even vol.

Merk hoe allerlei gedachten en gevoelens om je aandacht vragen en je van je ademhaling afleiden. Gun het jezelf om wat zich ook aandient, nu even los te laten en weer met je aandacht bij je ademhaling uit te komen. Wees nieuwsgierig naar je ademhaling. Is ze diep of oppervlakkig, snel of langzaam?

Laat je vooral niet meeslepen in boosheid over jezelf als je merkt hoe je telkens weer afgeleid bent, maar glimlach naar jezelf en keer telkens weer terug naar de veilige thuishaven van je ademhaling.

Let op goede voeding. Probeer vooral suiker te laten staan. Koolhydraatarm eten kan zeer helpend zijn. Je kan dan van alles lekker eten, als, er maar geen geraffineerde suikers in zitten.

Een schokkende gebeurtenis, een traumatische ervaring laat herinneringen met allerlei emoties achter.

- Je kunt jezelf helpen door te schrijven over dat wat je hebt meegemaakt.

- Praat vooral ook over dat wat je meegemaakt hebt en praat over jouw gevoelens met die mensen waar jij je veilig bij voelt.

- Volg zoveel mogelijk je eigen vastigheden, je dagelijkse ritme, van opstaan tot naar bed gaan.

Soms kan een steun in je rug je verder helpen, zoek dan een therapeut of coach.
Hypnotherapie en EFT kunnen je helpen de rust in jezelf te hervinden.

EMDR bij trauma
Als je in het dagelijks leven last hebt van psychische problemen die samenhangen met een nare ervaring zoals een ongeluk, een brand, een aanranding, pesterijen of iets anders naars, kan EMDR een passende behandelmethode zijn.

Onderzoek naar EMDR heeft laten zien dat deze behandelmethode bij meer psychische klachten een effectieve therapie kan zijn. Uitgangspunt is dat de klachten zijn ontstaan als gevolg van een of meer beschadigende ervaringen zoals:

• nare ervaringen op medisch gebied
• werkgerelateerde gebeurtenissen
• beschamende, pest- of verlieservaringen

Door middel van EMDR wordt het verwerkingsmechanisme gestimuleerd
met als gevolg dat de nare herinnering haar emotionele lading verliest en de gebeurtenis alsnog verwerkt kan worden.

Boekentip:
Sterker worden waar het pijn doet , van Yde Castreleyn.

Hierin wordt heel goed, duidelijk en handzaam uitgelegd hoe trauma werkt.
Ook geeft ze praktijkvoorbeelden die heel verhelderend zijn, en oefeningen die helpen.

Een aanrader!

Hoe weet je nu eigenlijk dat je een trauma hebt?

Soms is het makkelijk om dit te weten. Je hebt herinneringen die je aandacht blijven vragen. Je blijft je verdrietig of angstig of paniekerig voelen bij een bepaalde herinnering.

Maar het kan ook zijn dat je geen herinneringen lijkt te hebben.
Wanneer je als kind, als heel klein kind door ervaringen heen bent gegaan die intens waren, zoals bijvoorbeeld verblijf in het ziekenhuis, couveuse kinderen, misbruikte kinderen of je bent als kind genegeerd in je behoeftes.

Soms kan je zonder herinneringen aan wat dan ook je als volwassene nog steeds kind voelen, een klein hulpeloos kind, of je kijkt in de spiegel en je denkt, het lijkt wel of ik in de ogen van een klein kind kijk . Wanneer dit "kind voelen" je in de weg zit in je ontwikkeling, kan je er van uit gaan dat je op de één of andere manier getraumatiseerd bent. Dit wordt dan ontwikkelingstrauma genoemd.

Vraag je geschiedenis na wanneer dit mogelijk is bij ouders, verzorgers of bekenden. Dat kan soms al verhelderend werken. Daarnaast is het raadzaam om een therapeut te zoeken.

Spanningen weghalen met EMDR.

Een traumatische gebeurtenis laat diepe emotionele sporen na in je geheugen. De herinnering is met een heftige spanning weggeschreven in je geheugen.

EMDR helpt je om die spanning van de herinnering af te halen. Je vergeet het niet maar de herinnering doet niet meer zo'n pijn, roept niet meer zo'n onrust, angst of stress op na de EMDR behandeling(en).

Lichamelijke reactie na heftige angst of opwinding.

We kennen allemaal het huiveren van angst, het beven van woede of van de zenuwen.

Dit kan als onaangenaam of zelfs angstwekkend worden ervaren, maar het is een noodzakelijke natuurlijke stressreactie. Het helpt bij het herstellen van het evenwicht na dreiging of opwinding.

Volgens medicus en psycholoog Peter Levine is het onderbreken van die natuurlijke lichamelijke reactie de oorzaak van klachten na trauma.

In lichaamsgerichte traumabehandeling wordt in een veilige omgeving alsnog ruimte gegeven aan deze 'ontlading' , waardoor de veerkracht en het gevoel van welzijn terug kunnen keren.

Een traumatische gebeurtenis is schokkend. De reacties daarop zijn bij iedereen verschillend maar deze reacties kun je beschouwen als normale reacties bij een abnormale gebeurtenis.

Een gevolg van een traumatische gebeurtenis kan zijn dat het eerdere, onverwerkte heftige gebeurtenissen oprakelt.

Het is goed om in gesprek te gaan om deze onverwerkte gebeurtenissen te onderzoeken, waardoor ruimte komt om eventuele disfunctionele gevoelens, gedachten en gedrag aan te pakken en te herstellen. Voel je welkom om in gesprek te gaan.

Allereerst is ruimte voor het verhaal van je trauma erg belangrijk. Delen is helen.

 

Maar daarnaast is er meer nodig. Alleen je verhaal kunnen doen en gehoord worden is niet genoeg. Trauma wordt op een andere manier in je brein opgeslagen dan andere herinneringen. Ook blijven er sporen achter in je lichaam.

 

Je lichaam is je herinneringsboek. Daarom doet ons lijf vaak mee als we getriggerd worden in ons trauma.

Als therapeut is schrijven een belangrijk therapeutisch hulpmiddel om bepaalde trauma's te verwerken.

Daarnaast kan EMDR in de therapie enorm helpend zijn voor de behandeling van trauma's. We zetten het brein dan aan het verwerken en daarna voelen getraumatiseerde mensen zich vaak enorm veel beter.

Iedereen kent trauma
Het klinkt misschien raar maar voor ieder mens is opgroeien met ouders, hoe liefdevol ook, een traumatische ervaring. Want we krijgen nooit helemaal waar we als kind behoefte aan hebben.

 

Daar naar durven kijken, naar je werkelijke kinderlijke beleving, is al helend.

Heb je nare of traumatische ervaringen meegemaakt dan kun je deze verwerken met EMDR. Een nare of traumatische ervaring sla je op in je emotionele deel van je hersenen.

 

Hierdoor speelt het je parten vandaag de dag in hoe je dingen doet en hoe je dingen aanpakt of hoe je op iets reageert.

 

Na de EMDR-therapie zijn de nare ervaringen verplaatst naar het rationele deel van je hersenen hierdoor is de lading ervan af. Je kunt anders reageren en anders met zaken omgaan die verband houden met de nare ervaringen.

Shocktrauma en ontwikkelingstrauma.

Shocktrauma onderscheiden we in een groot aantal categorieën. Ongelukken, valpartijen, misbruik, natuurrampen…de lijst is lang.

Maar in welke categorie een trauma ook is geplaatst, er is altijd sprake van een gebeurtenis, die te snel of te veel was voor ons zenuwstel om te hanteren of te integreren. Het overweldigt ons vermogen om te reageren en triggert gevoelens van intense angst, hulpeloosheid en het verlies van controle.

 

Een deel van de shocktrauma’s kan goed behandeld worden met EMDR, TR-EMI of Somatic Experiencing (lichaamsgerichte trauma therapie)

Ontwikkelingstrauma komt voort uit overweldigende ervaringen van verwaarlozing, liefdeloosheid of fysiek en emotioneel misbruik uit onze kindertijd en raakt vaak verweven raakt met shocktrauma.

Ontwikkelingstrauma laat ons bijna altijd zien dat wat we gemist hebben in onze jeugd en waar we vaak nu nog steeds naar op zoek zijn of naar verlangen.

 

Door vanuit het heden naar dat wat we misten in het verleden te kijken wordt het mogelijk om te ontmoeten wat er vroeger met ons gebeurt is en om zelf invulling te geven aan dat wat we zoeken of verlangen, waardoor we meer onze kracht komen en dichter bij onszelf kunnen blijven.

Een trauma is letterlijk gezien een wond. In dit geval hebben we het over psychotrauma en ook dat is een wond die kan genezen.

 

Het hebben van een trauma is zeer belastend. Je kunt na een trauma last hebben van PTSS - het posttraumatisch stress syndroom en dat is heel naar en heeft vaak gevolgen voor de kwaliteit van ons leven.

 

Goede psychologische hulp zoeken is dan noodzakelijk. Daar is een veilige plaats om je verhaal te delen. En om stappen te doen om je trauma te doen helen. Vaak werken wij therapeuten met schrijfopdrachten.

 

Daarnaast kan EMDR enorm helpend zijn om van je trauma('s) te herstellen. En dat kan de kwaliteit van je leven weer enorm doen toenemen. Dat gun ik jou!

Een oefening om traumatische pijn te verzachten.

Ga in gedachten terug naar de tijd dat je een kind was en ga naar een moeilijk moment uit je kindertijd. Sta niet stil bij de pijn van dit moment, maar probeer een ander scenario voor dit moment te bedenken met een andere en betere afloop.

Wat had je nodig, wie had jou kunnen helpen, wat zou goed voor je zijn geweest, hoe zou het dan verder zijn gegaan?

Op deze manier kun je een nieuwe herinnering maken. Sta stil bij deze herinnering en geef ruimte en aandacht aan de opluchting die je hierbij voelt. Maak hier plaats voor in je hoofd, je hart en je lijf.

Ik heb een geweldige documentaire gezien die ik een ieder kan aanbevelen: "In Utero".

Hoe hebben ervaringen die je in de baarmoeder meemaakt effect op je latere leven? De baanbrekende documentaire ‘In Utero’ toont aan de hand van interviews, culturele mythes, populaire films en technologische trends hoe belangrijk de periode in de baarmoeder is voor het verdere leven.

Wanneer een nare herinnering of spanning plotseling opkomt, helpt het om jezelf eerst weer in het heden te brengen. Kijk rustig om je heen en benoem 5 dingen die je ziet, 4 dingen die je voelt, 3 dingen die je hoort, 2 dingen die je ruikt en 1 ding dat je proeft. Deze oefening helpt je zenuwstelsel tot rust te komen. Blijven de herinneringen of emoties je dagelijks beïnvloeden, dan kan EMDR helpen om de emotionele lading van deze ervaringen te verminderen.

Trauma is een woord dat vaak gebruikt wordt bij levensgebeurtenissen die ingrijpend zijn (geweest).
Volgens de DSM is trauma (a criterium) een confrontatie met dreigende of feitelijke:
• Dood
• Verwonding
• Seksueel geweld.

Voorbeelden van wat er niet onder valt:
• Verwaarlozing
• Pesten (verbaal, uitsluiting)
• Vechtscheiding
• Ontslag
• Ziekte.
Wat niet aangeeft dat deze laatste levensgebeurtenissen geen impact hebben op iemand. Het a criterium benoemt wat trauma is, niet de mate waarin zaken ervaren worden. Een ontslag kan bijvoorbeeld levensbepalend zijn in iemands leven maar wordt in de DSM geen trauma genoemd.

Podcast: uit de stilte
Trauma raakt alles
Carlijn Mol in gesprek met Jim van Os
in deze aflevering interviewt Jim van Os Carlijn Mol. Het gaat over wat er losbarst als je gaat praten over je trauma seksueel misbruik door iemand uit de familie. Het gaat over herstel en hoe je elkaar nodig hebt om te overleven.

Werken met de polyvagaal theorie bij trauma is heel helpend. Je leert het je reacties van je autonome zenuwstelsel te begrijpen en het reguleren bij stress trauma of angst.
Vanuit eigen ervaring heb ik deze methode als zeer helpend ervaren

Als je een of meer traumatische ervaring(en) hebt meegemaakt, kan EMDR helpend zijn om de trauma's te verwerken en te verlichten. Ik zie bij cliënten vaak dat in niet teveel sessies al veel bereikt kan worden wat betreft een stuk verwerking en heling.

Trauma zit niet alleen in je herinnering, maar ook in je lichaam en zenuwstelsel. Daardoor kun je in het heden reacties hebben (zoals spanning, vermijding of sterke emoties) die eigenlijk horen bij iets uit het verleden. Je systeem probeert je te beschermen, ook als het gevaar er nu niet meer is.

💡 Tip
In plaats van jezelf af te vragen “Waarom reageer ik zo heftig?”, kun je proberen:
“Waar probeert mijn systeem mij voor te beschermen?”

Dat helpt om met meer mildheid naar jezelf te kijken. Vanuit die houding wordt het vaak makkelijker om stap voor stap weer veiligheid te ervaren in het hier en nu.

Veel mensen proberen trauma te begrijpen of op te lossen vanuit hun hoofd. Toch is het zenuwstelsel vaak degene die als eerste aandacht nodig heeft. Wanneer je systeem zich veiliger voelt, ontstaat er pas ruimte voor verwerking. Ademhalingsoefeningen, wandelen in de natuur, yoga, massage en rustmomenten helpen het lichaam om uit de overlevingsstand te komen. Een gereguleerd zenuwstelsel vormt de basis voor duurzame verandering. Zelfcompassie is hierin een belangrijke sleutel. Je kunt jezelf niet forceren om te genezen.

Trauma leeft niet alleen in herinneringen, maar ook in het lichaam. Spanning, vermoeidheid, pijnklachten of een voortdurend gevoel van onrust kunnen signalen zijn dat je systeem nog steeds in een toestand van gevaar leeft. Je zenuwstelsel nog steeds reageert op oude ervaringen.
Herstel begint met het opnieuw leren voelen van wat er in je lichaam gebeurt en daar bij kunnen blijven. Neem dagelijks momenten om bewust stil te staan bij lichamelijke sensaties, zonder ze direct te willen veranderen. Door aanwezig te blijven bij wat je voelt, ontstaat er langzaam meer veiligheid in jezelf. Bewustwording is de eerste stap naar heling.
Roept dit nog te veel angst of ongemak op, richt je dan eerst op fijne ervaringen; de warmte van de zon op je huid, het gefluit van een vogel, iets lekkers eten, fijn contact met een vriend(in)

Van overweldigd zijn naar heldere emoties

Veel mensen starten therapie omdat ze zich overweldigd voelen of vastzitten in patronen die ze niet begrijpen. Emotion-Focused Therapy (EFT) richt zich minder op gedachten en meer op het ervaren, begrijpen en veranderen van emoties.

In dit blog een ingekorte weergave van een interview met Stephen (in zijn geheel te beluisteren via 
https://www.emotionfocused.com/episodes/interview-stephen), die vertelt over zijn proces met EFT.

Van overweldigd zijn naar hulp zoeken
Rond zijn dertigste maakte Stephen ingrijpende gebeurtenissen mee: het overlijden van zijn vader, het einde van een lange relatie en een baanverandering. Dit leidde tot een overweldigend gevoel en moeite om zijn leven weer op te pakken. Hoewel hij zich bewust was van zijn emoties, wist hij niet hoe hij ermee om moest gaan of ze kon uiten.

Van denken naar voelen
Eerst volgde hij cognitieve gedragstherapie, wat enigszins hielp, maar uiteindelijk vastliep. Hij wilde dieper met zijn emoties werken en kwam via omwegen bij EFT-therapeut Carla terecht.

In het begin ervoer hij frustratie: emoties kwamen wel op, maar hij wist niet hoe hij ze moest verwerken. EFT hielp hem om barrières te herkennen en stap voor stap te doorvoelen wat er speelde.

Inzicht in innerlijke conflicten
Een belangrijk inzicht was dat zijn overweldiging voortkwam uit innerlijke delen met verschillende behoeften. Door technieken zoals het werken met stoelen kon hij emoties uit elkaar halen en beter begrijpen. Wat eerst één grote wirwar was, kreeg structuur en richting.

De therapeutische relatie speelde hierin een belangrijke rol. Samen onderzochten ze emoties actief, gaven ze betekenis en maakten ze concreet via beelden en ervaringen.

Verandering in omgaan met emoties
Stephen ervaart nu meer rust. Oude patronen zijn niet verdwenen, maar hij raakt minder snel overweldigd en herstelt sneller. Hij is minder streng voor zichzelf en kan beter omgaan met moeilijke gevoelens.

Hoewel er nog steeds een kritische stem aanwezig is, heeft zijn emotionele kant meer ruimte gekregen. Er is meer acceptatie, al blijft het een doorlopend proces.

Herken je je in dit verhaal?
Voel je je vaak overweldigd of vind je het lastig om met emoties om te gaan? EFT kan helpen om je innerlijke wereld beter te begrijpen en een gezondere relatie met je gevoelens op te bouwen.

Neem gerust contact op om te verkennen wat deze therapievorm voor jou kan betekenen.

Christiaan Vinkers is psychiater en hoogleraar.
In zijn boek 'Littekens uit je jeugd' vertelt hij dat jeugdtrauma meestal niet ontstaat door één of enkele ingrijpende gebeurtenissen, maar door een patroon in de opvoeding, of door wat er structureel ontbrak, zoals veiligheid.
Vaak komen mensen er pas later in hun leven achter dat hun kindertijd negatieve sporen heeft nagelaten.
Gelukkig is herstel mogelijk, waarbij de eigen kracht ontdekt wordt en veerkracht wordt ontwikkeld. Steun en erkenning door anderen is heel belangrijk hierbij.

Voor mij als therapeut en ervaringsdeskundige op dit gebied is dit boek heel herkenbaar en hoopvol.
Met behulp van hypnotherapie of EMDR kan ik je begeleiden om je zelfvertrouwen en je Zelf (met de grote Z) te (her)vinden.

Wees welkom!

Heb je last van een (ontwikkelings)trauma?

Jan Bommerez is expert op het gebied van trauma. Hij heeft een aantal boeken geschreven, geeft online trainingen en is te beluisteren via diverse podcast.

Jan heeft heel veel jaren onderzoek gedaan naar (ontwikkelings)trauma en is zelf ervaringsdeskundige. Zijn kennis weet hij op begrijpelijke manier over te brengen, waarbij hij achtergrondinformatie combineert met lichaamsgerichte oefeningen. Een aanrader!

Vroegkinderlijk trauma ontstaat vaak niet door één grote gebeurtenis, maar door een langdurig gebrek aan veiligheid, afstemming of emotionele beschikbaarheid in de vroege kindertijd. Als een kind zich niet écht gezien, gehoord of gedragen voelt, kan het zenuwstelsel zich aanpassen door alert te blijven, emoties te onderdrukken of zich juist terug te trekken.

Een belangrijke stap in herstel is niet het herbeleven van alles, maar het leren herkennen van wat je lichaam en emoties nu nog steeds proberen te vertellen. Signalen zoals overprikkeling, snel je grenzen verliezen, of moeite met nabijheid kunnen terug te voeren zijn op vroege ervaringen waarin je je alleen of onveilig voelde.

Praktisch kun je beginnen met kleine momenten van bewustzijn:

Wanneer voel ik spanning in contact met anderen?
Wat doet mijn lichaam als ik me niet veilig voel?
Welke reactie heb ik vroeger geleerd om te overleven (vechten, vluchten, bevriezen of pleasen)?

Door deze patronen met mildheid te observeren in plaats van te veroordelen, ontstaat ruimte voor verandering. Niet door jezelf “anders te maken”, maar door veiligheid stap voor stap opnieuw te leren ervaren.

Wil je dit proces verdiepen en werken aan herstel van vroegkinderlijke patronen? Je bent welkom voor begeleiding

In 2025 verscheen "Hoor Mij", een boek van journaliste en ervaringsdeskundige Judith van Ruiten. Zij schrijft over het even belangrijke als controversiële onderwerp ‘hervonden herinneringen’. Heel knap hoe zij dit heeft gedaan. Het boek belicht het onderwerp van alle mogelijke kanten, waarbij ervaringsverhalen worden afgewisseld met en toegelicht door deskundigen uit de wetenschap en de klinische praktijk. Het is daarmee een must read voor iedereen die werkt met getraumatiseerde mensen of die in het onderwerp trauma en geheugen geïnteresseerd is.

Trauma's (en dan bedoel ik echte trauma's die vastzitten in je systeem) kun je oplossen met EMDR en andere technieken. Die werken snel, maar er is altijd herstructurering van je geheugen, van het verhaal, nodig. Om de oplossing te bestendigen in een betekenisvol verhaal.

Wanneer je worstelt met angst, depressie, problemen of pijn, denk je er meestal niet aan dat dit mogelijk is doorgegeven vanuit je voorouders. Zolang onverwerkte trauma’s verborgen blijven in pijn of stilte, kunnen angsten en gevoelens die niet van jou zijn toch steeds weer in je leven naar voren komen. Met de transformerende methode uit dit boek kun je deze vicieuze cirkel doorbreken.