Tips bij een laag zelfbeeld

Je komt eigenlijk nooit zelf uit de spiraal van een negatief zelfbeeld. Hoe vaak ook anderen misschien tegen je zeggen dat je echt de moeite waard bent.

 

Onder een negatief zelfbeeld liggen onverwerkte emoties. Omdat deze pijnlijk zijn en we als mens pijn willen vermijden is het bijzonder lastig om hier in je eentje uit te komen.

 

Zoek daarom professionele hulp. Het zal je leven een positieve wending geven.

Om het zelfvertrouwen van je kind te vergoten is het van belang dat het kind voelt dat het zelf keuzes mag maken.

Dit kan al beginnen dat het zelf bepaald welke kleren het aan doet naar school, zelf zijn brood smeert en tas inpakt.

Is het zijn broodtrommel vergeten dat je dan als ouders denkt: yes! ik ben benieuwd hoe hij/zij dit gaat oplossen?

Er zijn kinderen die thuis komen en tegen de ouder zeggen: jij bent mijn broodtrommel vergeten in de tas te doen!

Zolang kinderen afhankelijk blijven van deze dingen van jou als ouders zorg zij ervoor dat ze niet voelen dat ze zelf al heel veel kunnen. Dus zal dit de groei van meer zelfvertrouwen ook belemmeren.

Kijk jij negatief naar jezelf? Vraag eens aan je vrienden, familie of collega om jou te beschrijven hoe ze jou zien. Grote kans dat je heel wat anders terugkrijgt dan hoe jij jezelf ziet!
Vaak is dit een eerste goede eye opener .......

Wil je het zelfvertrouwen vergroten van je kind?

Zorg ervoor dat het kind leert zelf keuzes te maken en dat hij of zij ervoor gaat als het iets wilt.

Dit kan al beginnen bij het opstaan in de morgen. Kinderen vanaf een jaar vijf, zes, kunnen prima zelf wakker worden met een wekker, zelf hun kleren kiezen etc. Dit zorgt voor een gevoel van onafhankelijk zijn van je ouders en dat vergroot je zelfvertrouwen.

Vraag jezelf eens af wat je doorgaans tegen jezelf zegt in gedachten. Bijvoorbeeld: Ik ben niet goed genoeg, ik mag er niet zijn, Ik ben lelijk, ik doe er niet toe.

 

Herhaal deze zelfveroordeling dan eens hardop met een gek sexy stemmetje. Herhaal en herhaal, een minuut lang. Welk effect heeft dit op jou?

Vergelijk jezelf niet met anderen, bijna alles wat je op social media tegenkomt is bewerkt of mooier gemaakt dan dat het is. Dit gaat om levens (anderen maken ook ruzie of voelen zich onzeker, maar op social media zie je alleen 2 mensen lachen en zeggen dat ze het goed hebben.)

 

Zo ook alle foto's van modellen e.d. zijn bewerkt, het is niet echt. Kijk maar eens op straat of in de stad, hier zien mensen er als echte mensen uit, net als jij!

Je zelfbeeld wordt gevormd door hoe de omgeving tegen jou aankijkt en tevens hoe je tegen je zelf aankijkt.

Kijk eens naar je zelf wat zijn je mooie kanten en je minder mooie kanten.
Wat zou je ermee willen doen, zo laten of wil je ermee aan de gang.

 

Op avontuur en kijken welke route voor jou belangrijk is die het beste bij jou past en die het beste uit jou als mens haalt. Wat is voor jou belangrijk?

Vindt je het belangrijk wat je doet of meer wie je bent…
Een professional kan je hierbij helpen om je zelfbeeld te vormen, te kneden met mooie en bijzondere momenten. Soms is de manier van kijken naar je zelf een klein opstapje naar meer. Leer (weer) te Leven en beleven vanuit je hart.

Gun jezelf oefentijd

‘The expert in anything was once a beginner’, zei Helen Hayes. Een Amerikaanse actrice (1900-1993).

 

Wat je ook wilt leren of bereiken, sociale vaardigheden, voetballen of goed in je werk, stel niet te hoge eisen aan jezelf. Geef jezelf de tijd om fouten te maken en kijk naar ieder stapje dat beter gaat. Ook al is dit stapje klein, je gaat in ieder geval vooruit.

Focus op je talenten
Probeer niet je perfecte zelf na te streven. Erken de vaardigheden waar je minder goed in bent. Stop met de strijd naar volmaaktheid. Dit geeft rust.

 

Wanneer jij je daarnaast richt op je natuurlijke talenten en waardevolle eigenschappen, en deze inzet in je leven en werk, geeft dit jou energie, een zinvol leven en een positief zelfbeeld.

Analyse van successen.
Vaak zien we dat wat niet goed gaat in ons leven erg goed, en bovendien rekenen we de eventuele mislukking ook onszelf aan.

Daarbij wordt voorbij gegaan aan dat wat wel goed gaat in je leven.
En juist dat, kan een goede bijdrage leveren aan het laten groeien en ontwikkelen van je zelfbeeld.

Welke positieve ervaringen heb je meegemaakt in je leven? Wat ging er goed? Ga zo'n moment eens analyseren. Wat heb jij bijgedragen om dat tot een goed einde te kunnen brengen? Wat moet je daarvoor kunnen? Dat zijn vaak je kwaliteiten.

 

Noteer deze voor jezelf, en je weet nu ook dat je niet zo maar iets roept. Deze kwaliteiten heb jij ingezet om iets tot een succes te kunnen maken!

Overtuiging omzetten:

Wat heel vaak belemmerend werkt voor ons zelfbeeld zijn de negatieve overtuigingen.

Deze ontstaan al op jonge leeftijd, als we bv. als kind meerdere malen te horen hebben gekregen dat we iets niet goed deden, gaan we geloven dat we dat ook niet kunnen. Deze gedachten gaat het onbewuste in en wordt onze waarheid en gaan we hier naar gedragen.

Omdat deze overtuiging in het onbewuste deel van ons zit, is deze met positief denken niet om te zetten. Om deze overtuiging toch om te kunnen zetten in een krachtige positieve overtuiging, heb je meestal hulp van buitenaf (therapeut) voor nodig.

Ga op zelf onderzoek uit en keer het beeld om dat je van jezelf hebt:

Schrijf op welke negatieve gedachten je hebt over jezelf, bv. wat vind je niet leuk aan jezelf of wat kan je niet etc.

Kijk dan per negatieve gedachte hoe je aan dit beeld gekomen bent, soms is dit even diep graven.
En welke emoties liggen hier dan aan ten grondslag?

Vraag jezelf af in hoeverre deze gedachte of dit beeld realistisch is, is dit werkelijk zo? En verifieer dit bij mensen om je heen, klopt het wat je opgeschreven hebt over jezelf? Je zult versteld staan dat de ander dit heel anders ziet.

Dagboek vol positiviteit

Plan een vast moment op de dag in om te schrijven welke positieve dingen je hebt meegemaakt die dag. Dingen die jij goed hebt gedaan. Vaak focussen we namelijk op negatieve gebeurtenissen en vergeten we wat wel goed ging. Zo’n dagboek dwingt je daartoe.

 

Lees alles na een week nog eens door en trek conclusies. Wees wel reëel, in een week verander je niet. Dus houd vol en je zult zien dat je jezelf die positieve denkwijze aanleert.

In het boek van Bruno-Paul De Roeck staan allemaal recepten om in de puree te raken.

Wat moet je doen?
Je vertelt aan mij wat ik moet doen of laten, stap voor stap om in de situatie te geraken, waar jij nu in zit.

De nadruk ligt op: jij (vertelt), ik (wat ik moet doen of nalaten), zelfde (chaos, situatie)
Voorbeeld: een recept om een negatief zelfbeeld te krijgen
Schrijf de aanleiding op: een ruzie met je vriendin

Wat ga je precies doen? je gaat b.v. zeggen, dat het allemaal aan jou ligt
Wat ga je niet doen? Afleiding zoeken, sporten

Wat voel je?, b.v. schaamte over hoe je bent
Wat ga je allemaal denken, filosoferen, het leven is een grote puinzooi, ik ben niks waard etc
Wat ga je jezelf allemaal verwijten etc

Alles precies opschrijven wat je mij aanraadt om in dezelfde situatie te komen, waar jij inzit.

Jij bent je eigen deskundige en als je weet hoe het niet moet, dan…..

Vraag aan mensen in jouw omgeving wat ze kwaliteiten van jou vinden. Vraag verder uit waarom zij vinden dat jij deze kwaliteit bezit.

 

Ga dan terug naar situaties waarin je deze kwaliteiten in het verleden hebt kunnen inzetten. Ga dan naar het hier-en-nu en de toekomst naar situaties waarin je deze kwaliteiten kunt inzetten.

Zelfwaarde en relaties met anderen hangen volgens mij nauw samen. Het is fijn een goede relatie met jezelf te hebben, terwijl je relaties met anderen ook goed zijn.

Je kunt twee vliegen in 1 klap slaan door iets liefs te doen voor een ander, en terwijl je dat doet jezelf hierin te zien. Dus de volgende keer dat je de deur voor iemand open houdt denk dan eens; "Ik ben oplettend dat ik die ander zag en ik ben vriendelijk dat ik die ander dat laat merken."

En wanneer je in de toekomst een luisterend oor geeft aan een ander besef jezelf dan; "Ook al kan ik niet alles, op dit moment kan ik er voor deze persoon zijn. Dat maakt mij best oké."

Of als je jouw partner, gezinslid, huisgenoot of huisdier een extra kus geeft vandaag dan weet je; "Het is goed dat ik een lief gebaar maak."

Neem elke dag een moment om je af te vragen met welk stukje van jezelf je dankbaar bent. Het hoeft maar 1 stukje te zijn. Het mag klein zijn (ik vind dat ik mooie ogen heb). Het mag steeds hetzelfde zijn (ik ben blij dat ik vandaag ondanks alles weer ben opgestaan).

 

Het is ook oké als het groot is en steeds veranderd (ik vind het geweldig dat ik zin had in mijn werk vandaag, ik vond het gaaf dat ik gisteren 5 kilometer wandelde, en morgen vind ik het misschien wel top dat ik zo grappig ben).

Laat je antwoord een moment door je heen zoemen. Of schrijf het op, om later terug te lezen. Maak er een babbeltje over met jouw God. Of zeg het tegen jezelf in de spiegel. Het maakt niet uit hoe je stil staat bij je antwoord, zolang je één maal daags maar stil staat. (Ik ben blij dat ik het doorzettingsvermogen heb om stil te staan, iedere keer weer, ook als ik er geen zin in heb.)

Mensen die negatief naar zichzelf kijken vergelijken zich vaak heel veel met anderen.

1. Vergelijken is altijd oneerlijk

2. In vergelijken zit vaak een waardeoordeel

 

3. Je kunt leren milder te kijken - door te accepteren dat je zowel goede als slechte kanten hebt

4. Probeer niet te oordelen en vooral zonder waardeoordeel verschillen te zien

5. Formuleer je onzekerheid als een wens. Wat zou je graag hebben wat de ander heeft? 'Ik zou graag...'

6. Ga in situaties waarin je jezelf snel gaat vergelijken met anderen, 'omgekeerd vergelijken'. Kijk waarin jij beter bent en benoem dat voor jezelf. Dit is net zo 'waar' of juist 'oneerlijk' als de gedachten die je anders zou hebben!

Als je worstelt met minderwaardigheidsgevoelens kan dat te maken hebben met ervaringen uit het verleden. Als kinderen gepest worden bijvoorbeeld, kan dit tot gevolg hebben dat ze een laag zelfbeeld ontwikkelen.

EMDR is een adequate methode zijn om pest-ervaringen te verwerken en los te komen van vernederende cognities.

Oefenen met positieve eigenschappen:

Bedenk een positieve eigenschap van jezelf en schrijf die op.
Bedenk morgen opnieuw een positieve eigenschap van jezelf, een prettige omstandigheid waarin je verkeert, iets wat je bezit waar je blij mee bent etc. Schrijf dit onder de eerste eigenschap. Lees dit lijstje aan jezelf voor.

Ga hier 3 weken mee door, zodat je 21 positieve eigenschappen, omstandigheden, bezittingen van jezelf hebt verzameld. Die kun je te allen tijde aan jezelf voorlezen, in het bijzonder op die momenten dat je het extra nodig hebt, waardoor jij je weer helemaal goed kunt voelen.

 

Lees de positieve gedachten 3x per dag, 7x per week aan jezelf voor, zodat ze kunnen inslijpen.

Ga eens na welk gedrag jouw negatieve eigenbeeld bevestigt en bedenk je dan eens welk gedrag je daarvoor in de plaats zou willen zien.

 

Maak een overzichtje voor jezelf waarin je jouw huidige gedrag naast jouw gewenste gedrag opschrijft. Vervolgens ga je aan de slag om dit gewenste gedrag ook daadwerkelijk te oefenen.

 

Wellicht is het nodig om hier de hulp van een vertrouwenspersoon voor in te schakelen. Kleine stapjes zijn genoeg, je zult merken dat als je je anders gaat gedragen, je ook andere positieve ervaringen op zult doen!

Als je een negatief zelfbeeld hebt, vind je het vast lastig om over jezelf te denken in termen van positieve eigenschappen. Daarom zul je dit moeten oefenen en trainen.

 

Koop een mooi schrift of boekje en noteer iedere dag minstens 3 goede en positieve eigenschappen van jezelf. Wees niet te kritisch en verlaag je eisen.

 

Of schrijf eens het tegenovergestelde op van wat je normaal gesproken denkt!

 

Probeer de volgende zinnen aan te vullen, dan zul je zien dat het wat makkelijker wordt: ik hou van ...... ik heb ..... ik ben ..... ik kan .... ik hecht waarde aan ..... ik geloof in ...... ik voel me fijn als .....

Nog een oefening, nu met iemand anders erbij.
Vraag iemand die je in vertrouwen kunt nemen om je bij deze oefening te helpen. Het beste kun je iemand vragen waarvan je weet dat ze enige afstand kunnen bewaren of in elk geval neutraal zullen reageren.

 

Dus niet bijvoorbeeld je moeder of je partner, als je weet dat die er een bepaald gevoel bij zullen uiten.

NB: het is nadrukkelijk NIET de bedoeling dat de ander jou gaat geruststellen, overtuigen van het tegendeel of vertellen dat je wel goed, lief, leuk enzovoort bent. Daarmee helpt diegene je uiteindelijk niet!

 

Hij of zij helpt je ook niet door verbaasd of geschokt te reageren. Vraag hem of haar om gewoon te luisteren en niet te reageren, of hooguit met 'hm hm' of een knikje.

Vraag je 'helper' om tegenover je te komen zitten en kijk elkaar aan. 
Zeg nu tegen de ander hardop elke negatieve gedachte die je over jezelf hebt.
Na elke zin pauzeer je even.

De ander herhaalt nu wat jij gezegd hebt, in de 'ik'-vorm.
Vraag de ander ook hierbij zo neutraal mogelijk te blijven, dus zo min mogelijk emotie te tonen.
Bijvoorbeeld:
Jij: "Ik ben lelijk."
De ander: "Ik ben lelijk."
Enzovoort.

Na elke uitspraak van de ander neem je even de tijd om te registreren hoe het voor jou voelt als je het de ander hoort zeggen. 
Ga door totdat je niks meer kunt bedenken.

Vraag de ander nu, wederom in de 'ik'-vorm, zo goed mogelijk samen te vatten wat jij hebt gezegd en luister naar haar/hem zonder te reageren. Bijvoorbeeld:

De ander: "Ik ben stom. Ik ben lelijk. Ik kan helemaal niks. Ik ben niet belangrijk. Ik hoor er niet bij...." enzovoort enzovoort.

Registreer bij jezelf wat dit met je doet.
Hierna kun je met de ander delen wat je hebt ervaren.

Oefening: 
Ga voor een spiegel staan en kijk jezelf aan.
Zeg nu hardop alle negatieve gedachten die je over jezelf hebt en blijf jezelf aankijken. Ga door totdat je helemaal niets meer kunt bedenken.

Neem even de tijd om te voelen wat dit met je doet. Vaak merk je dat er iets in je gevoel verandert wanneer je de gedachten hardop uitspreekt. Geef dit de ruimte.

Besef dat je deze gedachten MAG hebben. Je hoeft jezelf niet te veroordelen over het hebben van een negatief zelfbeeld, deze negatieve gedachten mogen er zijn.

Je hebt ooit in je leven (hoogstwaarschijnlijk toen je nog klein was) deze gedachten gevormd, en toen kon je niet anders. Waarschijnlijk kon je ook niet beter weten. Dus vergeef jezelf voor het hebben van die negatieve gedachten over jezelf.

Doe deze oefening een paar keer, met een tussenpauze van een paar dagen.

Het boek 'Verslaafd aan liefde' van Jan Geurtz kan je meer inzicht geven over je negatieve zelfbeeld, hoe het in je jonge jaren is ontstaan en hoe je de weg naar meer zelfvertrouwen kunt inslaan.

Bijna iedere cliënt raad ik aan dit boek te lezen. Neem je tijd voor het boek want het is geen 'hap-slik-weg' boek, maar het loont echt de moeite om het te lezen!

Behandel jezelf net zoals je je beste vriend of vriendin zou behandelen. Probeer mild en begripvol naar jezelf te zijn. Wees je eigen beste vriend(in.)

Maak eens een positief zelfportret!

Vaak hoor je pas iets positiefs over jezelf wanneer je ergens vertrekt of zelfs wanneer je er niet meer bent…

 

Maar het brengt een ieder zoveel goeds om positiviteit te ontvangen zonder dat er eerst een afscheid aan te pas moet komen.

 

Opdracht: Vraag aan ongeveer 5 mensen die jou goed kennen (familie, vrienden, collega’s, meer mensen mag natuurlijk ook) om elk 3 korte verhaaltjes te schrijven over hoe jij bijdraagt aan de wereld. Als je de verhaaltjes binnen hebt, maak je er een positief zelfportret van.

 

Het zal je verbazen wat je dit kan opleveren! Het zal zeker bijdragen aan je zelfrespect en aan je verwachting van eigen effectiviteit. Bovendien kan dit zelfportret je helpen in moeilijke tijden, door het dan af en toe eens door te lezen.

 

De uitdaging is verder om je werk en je leven zo in te delen dat je elk dag gebruik kunt maken van je positieve zelfportret. En zo minder negatief naar je zelf zult kijken.

Waarom zijn bepaalde goede dingen, of hebben goede gebeurtenissen, plaatsgevonden? Waardoor kreeg jij die extra bak koffie van je collega? Wat heb je gedaan waardoor je verrast werd met een presentje, terwijl het niet je verjaardag is?

 

Noteer eens om de zoveel dagen deze goede dingen/ gebeurtenissen en bedenk dan eens waardoor deze hebben plaatsgevonden. Door hier bewust mee aan de slag te gaan, kom jij erachter waardoor deze mooie dingen plaatsvinden. Bewust zijn van dingen maakt je sterker!

Zorg voor succesjes.

Als je regelmatig een succesje boekt dan zal je merken dat dit een 'boost' geeft aan je zelfbeeld en zelfvertrouwen. Het is erg motiverend om succes te hebben.

 

Probeer je ambitie niet gelijk heel hoog te leggen want dan kan het eerder tegenvallen. Maak kleine stapjes in wat je wilt bereiken en sta elke keer even stil bij het bereiken van zo'n stapje.

 

Op die manier ben je je meer bewust van wat je doet, hoe je dat doet en wat je bereikt hebt. Dit geeft een positiever gevoel over jezelf.

Stop met jezelf vergelijken met anderen. Niets maakt je ongelukkiger dan continu jezelf vergelijken met anderen die in jouw ogen, beter zijn dan jou. Er zal immers altijd wel iemand beter, leuker, mooier, slimmer, sneller etc. zijn dan jou.

 

Om jezelf daarmee te blijven kwellen levert je weinig positief zelfbeeld op omdat je dan in je hoofd, altijd tekort schiet.

Als je beweegt maak je stoffen aan die voor een positievere mindset zorgen.
Ga naar de sportschool.

Als je dat niet kunt betalen, probeer dan geregeld, zo’n drie vier keer per week een uur te lopen.
Ga de deur uit en ga lopen, overigens zonder bestemming, loop een halfuur daarheen waar je gevoel je naar toe brengt en loop dan weer terug.

Het mes snijdt aan twee kanten: je werkt aan je lijf en algehele conditie en je maakt positieve stoffen aan die je zelfbeeld ten positieve zullen beïnvloeden!!

Zoek een therapeut waar je je prettig bij voelt en ontleed waar je negatieve zelfbeeld vandaan komt.

Zo kun je er achter komen hoe het is ontstaan en bestaat en kun je werken aan een pósitief zelfbeeld

Zorg voor jezelf
Als je goed voor jezelf zorgt voel je je beter.

Van slecht of niet voor jezelf zorgen wordt je zelfbeeld nog negatiever.
Dus eet goed, drink matig tot niet (al zal ne met een glas drank je wellicht beter voelen, maar is dat de dag ern verdwenen en voel je je nog slechter!)

Ga elke dag onder de douche, was je haren en zorg dat je handen en voeten verzorgd zijn.
Als je er goed uitziet, voel je je beter en is je zelfbeeld automatisch positiever

Als je weinig zelfvertrouwen hebt, zou je aan al je vrienden kunnen vragen of ze op willen schrijven waarom zij bevriend zijn met jou.

Je plakt die blaadjes op op plekken waar je ze vaak ziet.

En bedenk: jij wilt misschien niet geloven dat je echt zo bent als zij schrijven, maar je vrienden zijn toch slim, leuk en aardig?! Dus waarom zouden zij dan bevriend zijn met iemand die niks voorstelt?

 

PRECIES! Jij bent dus echt zo leuk, slim, e.d. Als zij schrijven!

Mensen met een negatief zelfbeeld zien en voelen alleen datgene wat zij lelijk vinden.

Bij mijn cliënten helpt het om hun lichaam te tekenen zoals zij dat ervaren. Daarna mag ik met hun eigen telefoon foto’s te maken. De foto’s vergelijken we met de tekening(en).

Hierdoor zien ze dat de waarheid anders is dan hetgeen zij in hun hoofd bedenken.

Erken je gevoel. Mensen om je heen kunnen er heel anders tegenaan kijken (ach, welnee, je bent prachtig, waardevol, intelligent etc.), het gaat echter om jou!

Wat doet jouw negatieve zelfbeeld met jou? Hoe voel je je eronder? Wat roept je hoofd allemaal aan gedachten? Vermijd je dingen hierdoor?

Als jij ervaart dat het je leven in negatieve zin beïnvloedt of grotendeels bepaalt, praat er eens over met een professional (psychosociaal counselor of coach). Samen kijken wat er bij jou speelt, en wat jij nodig hebt om hier anders mee om te kunnen gaan als dat is wat jij graag wilt!

Richt je aandacht op je eigen leven en op datgene waar je invloed hebt;

Stel jezelf dagelijks aan het begin van de dag de volgende 3 vragen en focus je daarop

Wat kan ik vandaag doen om te groeien?
Wat kan ik geven?
Wat kan ik vieren?

Jouw gedachten, jouw gevoel, jouw lichaam, het is een deel van jou, maar wie je werkelijk bent is veel groter dan dat. Zodra je je niet meer identificeert met je gedachten/gevoel/lichaam, maar van een afstand ernaar kunt kijken, wordt het gemakkelijker om te ervaren dat je ware IK, jouw pure essentie helemaal oké is.
Laat je begeleiden door een therapeut om dit gemakkelijker te ervaren.

Mensen met een laag zelfbeeld zijn vaak erg streng voor zichzelf. Een kleine fout kan voelen als een bewijs dat je niet goed genoeg bent. Tegelijkertijd zijn veel mensen juist heel begripvol naar anderen.

Stel jezelf eens de vraag:

* Zou ik dit ook zeggen tegen een goede vriend of vriendin?

Vaak is het antwoord nee.

Als een vriend een fout maakt, zeg je waarschijnlijk niet dat hij of zij waardeloos is. Je zou eerder zeggen:

* “Iedereen maakt weleens fouten.”
* “Je hebt je best gedaan.”
* “Dit zegt niets over wie je bent.”
* “Volgende keer krijg je weer een nieuwe kans.”

Waarom zou dat voor jezelf anders zijn?

De manier waarop je tegen jezelf praat, heeft invloed op hoe je je voelt. Hoe kritischer je bent, hoe moeilijker het wordt om vertrouwen in jezelf op te bouwen.

Dat betekent niet dat je alles positief hoeft te maken. Wel kun je oefenen met een vriendelijkere en realistischere manier van denken.

Bijvoorbeeld:

* In plaats van: “Ik doe ook nooit iets goed.”
* Kun je denken: “Dit ging niet zoals ik had gehoopt, maar dat betekent niet dat alles mislukt.”

Of:

* In plaats van: “Iedereen vindt mij raar.”
* Kun je denken: “Ik weet helemaal niet wat anderen denken.”

Vriendelijk zijn voor jezelf voelt misschien onwennig. Zeker als je gewend bent om jezelf voortdurend te bekritiseren. Toch merk je vaak dat milder denken stap voor stap meer rust en zelfvertrouwen geeft.

Je hoeft niet meteen volledig in jezelf te geloven. Begin met iets wat je ook tegen een ander zou zeggen. Grote veranderingen beginnen soms met één vriendelijke gedachte.

Mensen met een laag zelfbeeld zijn vaak gewend om vooral te zien wat niet goed gaat. Een fout blijft hangen, terwijl een compliment of succes soms snel wordt weggewuifd.

Daardoor kan het voelen alsof de negatieve gedachten over jezelf de waarheid zijn.

Gelukkig is een zelfbeeld niet iets dat vaststaat. Je kunt je brein langzaam leren om ook oog te krijgen voor wat wél goed gaat.

Een eenvoudige manier om hiermee te oefenen, is door elke dag iets positiefs over jezelf op te schrijven.

Dat hoeft helemaal niet groot te zijn. Denk bijvoorbeeld aan concrete momenten zoals:

* Ik heb vanochtend op tijd ontbeten, terwijl ik eigenlijk geen zin had.
* Ik heb die lastige mail toch verstuurd.
* Ik heb een collega geholpen met een vraag.
* Ik ben rustig gebleven in een gesprek dat spannend voelde.
* Ik heb een wandeling gemaakt in plaats van op de bank te blijven liggen.
* Ik heb mijn grenzen aangegeven door nee te zeggen.
* Ik heb een taak afgemaakt waar ik al dagen tegenop zag.

Schrijf het zo concreet mogelijk op. Dus niet alleen: “Ik was goed vandaag”, maar bijvoorbeeld: “Ik heb mijn afspraak niet afgezegd, ook al vond ik het spannend om te gaan.” Hoe concreter je voorbeeld, hoe makkelijker het wordt om het later ook echt te geloven.

Misschien voelt het in het begin ongemakkelijk of geloof je niet direct wat je opschrijft. Dat is heel normaal. Wanneer je jarenlang kritisch naar jezelf hebt gekeken, kost het tijd om een vriendelijkere blik te ontwikkelen.

Juist door elke dag bewust stil te staan bij iets positiefs, geef je je brein de kans om nieuwe gewoontes aan te leren. Na verloop van tijd worden deze positieve gedachten steeds vertrouwder en geloofwaardiger.

Een gezond zelfbeeld ontstaat niet doordat je perfect bent. Het ontstaat doordat je leert om met meer mildheid en waardering naar jezelf te kijken.

Begin vandaag eens met één concrete positieve eigenschap, één klein succes of één moment waarop je trots op jezelf was. Kleine stapjes kunnen ook hier een groot verschil maken.

Mensen met een laag zelfbeeld zijn vaak gewend om vooral te zien wat niet goed gaat. Een fout blijft hangen, terwijl een compliment of succes soms snel wordt weggewuifd.

Daardoor kan het voelen alsof de negatieve gedachten over jezelf de waarheid zijn.

Gelukkig is een zelfbeeld niet iets dat vaststaat. Je kunt je brein langzaam leren om ook oog te krijgen voor wat wél goed gaat.

Een eenvoudige manier om hiermee te oefenen, is door elke dag iets positiefs over jezelf op te schrijven.

Dat hoeft helemaal niet groot te zijn. Denk bijvoorbeeld aan concrete momenten zoals:

* Ik heb vanochtend op tijd ontbeten, terwijl ik eigenlijk geen zin had.
* Ik heb die lastige mail toch verstuurd.
* Ik heb een collega geholpen met een vraag.
* Ik ben rustig gebleven in een gesprek dat spannend voelde.
* Ik heb een wandeling gemaakt in plaats van op de bank te blijven liggen.
* Ik heb mijn grenzen aangegeven door nee te zeggen.
* Ik heb een taak afgemaakt waar ik al dagen tegenop zag.

Schrijf het zo concreet mogelijk op. Dus niet alleen: “Ik was goed vandaag”, maar bijvoorbeeld: “Ik heb mijn afspraak niet afgezegd, ook al vond ik het spannend om te gaan.” Hoe concreter je voorbeeld, hoe makkelijker het wordt om het later ook echt te geloven.

Misschien voelt het in het begin ongemakkelijk of geloof je niet direct wat je opschrijft. Dat is heel normaal. Wanneer je jarenlang kritisch naar jezelf hebt gekeken, kost het tijd om een vriendelijkere blik te ontwikkelen.

Juist door elke dag bewust stil te staan bij iets positiefs, geef je je brein de kans om nieuwe gewoontes aan te leren. Na verloop van tijd worden deze positieve gedachten steeds vertrouwder en geloofwaardiger.

Een gezond zelfbeeld ontstaat niet doordat je perfect bent. Het ontstaat doordat je leert om met meer mildheid en waardering naar jezelf te kijken.

Begin vandaag eens met één concrete positieve eigenschap, één klein succes of één moment waarop je trots op jezelf was. Kleine stapjes kunnen ook hier een groot verschil maken.

Als je onzeker bent of een laag zelfbeeld heb, kun je snel denken 'dat kan ik niet' of 'ik ben niet goed genoeg'. We kunnen snel 'vastgeplakt' raken aan deze gedachten en ermee aan de haal gaan. Het kan helpend zijn om met afstand naar je gedachten te leren kijken, want het zijn immers maar gedachten die komen en ook weer gaan. De volgende oefening kan hierbij helpen:

Schrijf voor jezelf een zelfveroordelende gedachte op die vaak voorbij komt, bijvoorbeeld 'ik ben niet goed genoeg'. Kijk er eens naar en laat het op je inwerken.

Schrijf eronder de zin 'ik heb de gedachte dat ik niet goed genoeg ben' en laat die ook op je inwerken.

Daaronder mag de zin staan 'ik merk op dat ik de gedachte heb dat ik niet goed genoeg ben'.

Voel je verschil? Vaak voelt de eerst zin heel statig en biedt weinig ruimte, terwijl de volgende 2 zinnen meer afstand creëren en daardoor minder beladen voelen.

Veel mensen zijn veel harder voor zichzelf dan voor anderen. Oefen eens met jezelf praten zoals je tegen een goede vriend of vriendin zou doen. Mildheid, begrip en geduld helpen vaak meer bij herstel en groei dan zelfkritiek, schaamte of jezelf blijven afwijzen.

Als jouw partner je dit gevoel geeft is dat binnen een relatie niet prettig. Hoe kun je daar nu op reageren?
* Benoem wat het met je doet en vraag om concrete voorbeelden: wat bedoel je precies, wat zou je anders willen zien/doen?
* Stel een grens: ik wil niet dat je zo tegen me praat. Ik luister als je weer normaal tegen me praat, zonder te schreeuwen of te schelden bijvoorbeeld.
* Stel dat je een patroon herkent; dan heeft het waarschijnlijk meer met je partner te maken
* Neem jezelf en je eigen gevoel serieus; zoek eventueel hulp

Veel van mijn cliënten kijken met een kritische blik terug op hoe ze in het verleden hebben gehandeld. Alsof ze toen al hadden moeten weten wat ze nu pas geleerd hebben.

Die innerlijke criticus kan veel pijn veroorzaken in het hier en nu. Terwijl de realiteit vaak is dat je deed wat je kon, met de kennis, ervaringen en tools die je toen had.

In sessies onderzoeken we samen hoe je met meer mildheid kunt kijken naar die eerdere versies van jezelf. Niet om gedrag goed te praten, maar om ruimte te maken voor begrip, compassie en zelfliefde.
Want juist daar ontstaat vaak echte verandering.

Merk je dat je streng bent voor je ‘oude zelf’? Stel jezelf dan de vraag: wat wist en voelde ik toen en wat had ik eigenlijk nodig in dat moment?

Vaak ontstaat er dan vanzelf wat meer zachtheid. En juist daar begint verandering.

Kies elke dag één kleine handeling die past bij hoe je eigenlijk wilt zijn als persoon, bijvoorbeeld behulpzaam, eerlijk of zorgzaam zijn. Dat kan iets heel kleins zijn zoals iemand een berichtje sturen, even doorzetten met iets wat je uitstelt of vriendelijk tegen jezelf praten na een foutje.

Het belangrijke is dat je het doet, ook als de gedachte opkomt dat het toch geen zin heeft of dat jij het niet waard bent: Je laat je gedrag niet bepalen door die gedachten maar door je waarden!

Op die manier bouw je stap voor stap ervaringen op die niet afhangen van hoe je je voelt over jezelf maar van wat je daadwerkelijk doet. Dat helpt om je zelfbeeld op een meer realistische en stabiele manier te laten groeien.

Wanneer je merkt dat er een gedachte opkomt zoals "ik ben niet goed genoeg ", dan kun je die subtiel anders formuleren in je hoofd door te zeggen " ik heb nu zo de gedachte dat ik niet goed genoeg ben".

Door die kleine verandering ontstaat er ruimte: Je hoeft de gedachte niet weg te duwen maar je hoeft hem ook niet automatisch als waarheid te zien. Het wordt iets dat langskomt in plaats van iets dat jou definieert.

Als je dit vaker oefent kan het gevoel van 'vastzitten in die gedachte' langzaam minder sterk worden en ontstaat er meer vrijheid om anders met jezelf om te gaan!

We worden geboren als een prachtig uniek wezen. Met een eigen karakter, lichaam, omgeving, familie en nog veel meer waar we in de loop van onze eerste jaren bewust kennis mee maken.

En daar gaat nog wel eens iets mis met al dat moois waarmee je op de wereld bent gekomen door gedragingen van anderen, opvoeding, meningen, social media, enzovoort.

We passen ons aan en bouwen een criticus op die ons beschermt tegen dit alles. Die wil dat het goed met ons gaat en dat we niet met afkeuring te maken krijgen of erger.

Maar het grappige is dat we al goed waren toen we op de wereld kwamen.
Ik vind het altijd een mooi traject met cliënten om dat wezen weer terug te vinden, met een gezonde dosis (voedende) criticus natuurlijk, want dat blijft een helper.
Zo komt een cliënt beter in zijn of haar energie, ervaart meer zelfliefde en in plaats van zelfvertrouwen en is daardoor minder afhankelijk van wat de buitenwereld vindt of doet.

In mijn praktijk ontmoet ik veel mensen, veelal mannen, die hebben geleerd dat kwetsbaarheid gelijk staat aan zwakte. Laatst dronk ik uit een glas, zo’n longdrinkglas. Uit dat glas was een hapje, waardoor er een kleine scherpe rand was. Waarschijnlijk is dat gebeurd, doordat ik dat glas onzorgvuldig in de vaatwasser o.i.d. gezet heb. Met dat ik daar zo kort bij stil sta, word ik geraakt door de eigenschappen van het glas en hoe dat een metafoor kan zijn voor jouw en mijn kwetsbaarheid.

Kwetsbaarheid als een glas
Kwetsbaar zijn – wat betekent dat eigenlijk? Voor veel mensen roept het spanning op. Het voelt breekbaar, risicovol, als zwakte, misschien zelfs ongemakkelijk.

Maar stel je voor: jouw kwetsbaarheid is als een glas. Een mooi, helder glas. Een glas is breekbaar, dat klopt. En tegelijkertijd is het een prachtig beeld voor iets in jou dat waardevol is en aandacht verdient.

Een glas heeft een duidelijke functie: het helpt je om iets tot je te nemen, iets wat je nodig hebt, zoals water. Maar om dat goed te kunnen doen, moet je er zorgvuldig mee omgaan.

Een glas is kwetsbaar – het is breekbaar. Gooi je ermee of zet je het onzorgvuldig op de rand van een tafel, dan kan het vallen en breken. En als een glas eenmaal gebroken is, heb je er niet zoveel meer aan. Je kunt het niet meer gebruiken waarvoor het bedoeld was. Je zou je er zelfs aan kunnen snijden.

Het glas zorgt er namelijk voor dat jij iets tot je kunt nemen wat je nodig hebt. Op een gemakkelijke, fijne manier. Je kunt het vasthouden, meenemen, ergens gaan zitten – en rustig drinken, op een plek die fijn voelt.

Juist daarom ga je er met aandacht en respect mee om. Je zet het rustig neer. Je denkt na over waar je het neerzet. Je gebruikt het op een manier die klopt, omdat je wilt dat het zijn functie behoudt.

Sommige mensen zeggen: “Kwetsbaar zijn is toch zwak?” Maar kijk dan nog eens goed. Een glas is óók sterk. Het is stevig. Hard. Mooi vormgegeven. Het heeft karakter.

En zo is het ook met jouw kwetsbaarheid. Het maakt je completer. Het laat je voelen, verbinden, kiezen.

Nu zou je kunnen denken: “Waarom pak je dan niet gewoon een plastic beker? Die is ook functioneel, toch?” Ja, maar hij mist iets, want drinkt dat net zo fijn als een echt glas? Het drinkt niet hetzelfde. Het voelt niet hetzelfde. Het is vluchtiger. Een glas daarentegen vraagt om aandacht en geeft je juist daardoor een diepere ervaring.
________________________________________________________________________

Kwetsbaarheid in jezelf
Kwetsbaarheid in jezelf werkt eigenlijk precies zo. Het is iets van jou, iets dat je in je draagt – niet als een zwakte, maar als een vermogen om te voelen, te verbinden en te ontvangen wat je nodig hebt.

Net als bij een glas vraagt jouw kwetsbaarheid om zorgvuldigheid. Niet alles of iedereen hoeft daar zomaar bij te kunnen. Je hoeft het niet op de rand van de tafel te zetten, of ermee te gooien om maar te ‘bewijzen’ dat je sterk bent.

Door bewust om te gaan met je eigen kwetsbaarheid – het te erkennen, te beschermen waar nodig, en er waarde aan toe te kennen – kan het juist zijn functie vervullen.

Kwetsbaarheid maakt je niet minder, maar méér. Het stelt je in staat om contact te maken met jezelf en met anderen, op een manier die dieper en echter is.

Het maakt je completer. En ja, het vraagt zorg – maar wat waardevol is, verdient die zorg ook.

We denken vaak dat alles wat ons brein produceert waar is. Niet alles wat je denkt is waar. Het brein produceert de hele dag verhalen en sommige verhalen van je brein zijn onzin. Herken bijvoorbeeld als je hoofd je weer het verhaal vertelt van minder waard zijn. Dat je hoofd dit zegt, betekent niet dat het waar is en dus ook niet dat je er iets mee hoeft te doen.

Nee zeggen tegen een ander is ja zeggen tegen jezelf. Hoe meer je dit oefent, hoe fijner de relatie met jezelf gaat worden. Je voelt je weerbaarder, je geniet meer, schuld en schaamte zijn minder voelbaar. Kortom de moeite waard om vaak te gaan oefenen. Doen is leren!

In plaats van te vragen:
“Wat verwacht de ander van mij?” in de hoop te kunnen voldoen aan verwachtingen en je zelfbeeld daarmee op te poetsen.

Vraag eens:
“Wat klopt er voor mij?”

Dat kleine verschil maakt grenzen vaak duidelijker. En grenzen staan voor je eigenwaarde. Ze bouwen je zelfbeeld óp.

Als je een laag zelfbeeld hebt en je jezelf beschadigt, dan wil ik je laten weten dat je je nergens voor hoeft te schamen en dat je echt in een moeilijke situatie zit met jezelf. Weet dat je waardevol bent en dat je er mag zijn. Met je moeilijke en fijne eigenschappen. Dat je hier ooit mee begonnen bent, is niet echt een heel handige keuze geweest, maar was voor jou waarschijnlijk de enige uitweg. En wellicht voelt dat nog zo. Er zijn gelukkig ook andere manieren om van de innerlijke pijn af te komen die mentaal en lichamelijk niet schadelijk zijn en die je helpen naar herstel. Gun jezelf eens iemand om mee te praten. Om op een rijtje te zetten wat voor plek zelfbeschadiging heeft in jouw leven en hoe jij andere manieren kan leren om met jouw innerlijke pijn om te gaan. Zodat het mag verzachten en zelfbeschadiging niet meer je enige optie hoeft te zijn. Het is enorm fijn om het in ieder geval met iemand te kunnen delen die meerdere en gezondere uitwegen kent, zodat jij meer keuzevrijheid krijgt. Jij mag meer van jezelf gaan leren houden. Want ook jij bent het waard.

Heb jij een laag zelfbeeld? Dan kijk je door een zwarte bril waarmee je iedere dag enkel filtert wat er niet goed gaat of wat er beter kan. Hiermee creeer je echter een onrealistisch zelfbeeld. Iedereen heeft sterk ontwikkelde eigenschappen en minder sterk ontwikkelde eigenschappen, dus ook jij! Ik wil je uitdagen één van de glazen van je zwarte bril te vervangen met transparant glas. Schrijf dagelijks op waar je tevreden over bent en hang hier een paar positieve eigenschappen van jezelf aan.

Teken een woordweb met in het midden je eigen naam. Daaromheen alles wat er in je op komt qua waar je van houdt, wat je leuk vindt en waar je goed in bent. 'Dat wat je aandacht geeft groeit' en op deze manier zie je voor je wat ook bij jou hoort! En waar je bij van mag worden

Vraag jezelf elke dag één ding af:
“Wat deed ik vandaag een klein beetje beter dan gisteren?”
Al is het maar dat je iets tóch deed, zoals bijvoorbeeld toch die sollicitatie verstuurd, of liever voor jezelf was door een dagje me-time in te bouwen.

Kleine stapjes = groei!

Concrete oefening :
Schrijf één kritische gedachte op, bv. “Ik ben niet goed genoeg.”
Vraag jezelf af: Wat zou ik tegen een vriend zeggen die dit denkt?

Schrijf die mildere, realistischere reactie ernaast, bv.
“Je doet je best, en één fout zegt niets over jouw waarde.”

Het doel is niet om jezelf overdreven positief toe te praten, maar om eerlijk én vriendelijk te zijn.

1. Leer je innerlijke stem herkennen (zonder ’m weg te duwen)

Veel mensen met een negatief zelfbeeld hebben een strenge innerlijke criticus.
Probeer niet meteen positief te denken, maar eerst dit:

“Dit is een kritische gedachte, geen feit.”
Dat kleine verschil geeft al ruimte.

2. Praat tegen jezelf zoals je tegen een dierbare zou doen

Vraag jezelf af:
Zou ik dit ook zo zeggen tegen iemand van wie ik houd?
Zo niet, probeer dezelfde situatie vriendelijker te verwoorden.
Niet mooier maken — alleen eerlijker.

3. Verzamel tegenbewijs (heel concreet)
Negatief zelfbeeld denkt in algemeenheden:
“Ik kan niks”
“Ik ben altijd te veel”
Zet daar kleine, concrete feiten tegenover:
“Gisteren heb ik dit wel gedaan.”
“Die ene persoon voelde zich wél veilig bij mij.”
Geen overtuigingen — bewijs.

4. Stop met jezelf vergelijken (of doe het slimmer)
Vergelijken gebeurt toch. Dus:
vergelijk jezelf met je eigen vorige stap, niet met anderen
of vergelijk in context (andere start, andere omstandigheden)

5. Je mag bestaan zonder iets te “presteren”
Dit is een moeilijke maar belangrijke:
Je waarde hangt niet af van wat je doet, hoe nuttig je bent, of hoe rustig/aardig/sterk je overkomt.
Probeer af en toe bewust iets te doen zonder doel. Gewoon omdat je er bent.

6. Lichaam eerst, hoofd later
Een negatief zelfbeeld zit vaak niet alleen in gedachten, maar ook in spanning.
Kleine dingen helpen al:
voeten op de grond voelen
rustig uitademen (langer dan inademen)
even bewegen of rekken
Je lichaam laten merken dat het veilig is, helpt je hoofd mee.

7. Zoek spiegels die niet vervormen
Als je lang bent afgekeurd, zie je jezelf door een vervormde spiegel.
Mensen of begeleiding die:
niet bagatelliseren
niet fixen
maar zien en blijven
Dat is geen luxe, dat is herstel.

Ons hoofd produceert de hele dag gedachten. We hebben niet aan alle gedachten wat en niet alle gedachten zijn waar. Zie je negatieve oordelen over je zelf als woorden op een vel papier. Je kunt het vel de hele tijd voor je gezichtsveld houden en dus niks anders meer zien, of je legt het vel neer en je kunt je weer focussen op wat je echt belangrijk vindt.

Ons hoofd produceert de hele dag allemaal gedachten. Probeer deze gedachten niet weg te duwen, ook niet als het negatieve gedachten zijn. Merk op dat je hoofd het je weer moeilijk probeert te maken. En bedenk: oh daar is mijn hoofd weer met de gedachte dat ik niet goed genoeg ben. Je hoeft hier niets mee. Ga doen wat je diep in je hart wil doen en laat je niet vasthaken door moeilijke gedachten.