Anna Maria

relatietherapeut, individuele therapie

Inzichten van Anna Maria:

Praktische inzichten en tips.

• Thema | Inzicht
• Angsten | Angst voor je kracht

  Angst voor je kracht

  Een interessante angst is de angst voor eigen kracht en macht. Dat lijkt op het eerste gezicht paradoxaal. Want voel je je juist niet angstig door je machteloosheid tov mensen en situaties?
  Maar stel je eens de situatie voor die je beangstigt. Wat zou je zeggen en doen vanuit je kracht? Wat verandert er in deze situatie als jij krachtig zou zijn, bijvoorbeeld door je uit te spreken of je kwetsbaarheid te delen?
  Je kracht laten zien kan angst oproepen, bijvoorbeeld voor afwijzing. Toch helpt het om krachtig-zijn te oefenen. Je leert dan ondanks je angst te vertrouwen op die eigen kracht.

  
  Meer over Therapie bij angsten →
• Angsten | Angst in je lijf

  Angst in je lijf

  Angst heeft vaak een gevoel van noodzaak in zich: je wordt juist extra actief of je sluit je af zonder dat je controle hebt over je angst reacties.
  Omdat angst een sterk instinctief, lijfelijk element heeft, kan je lichaam helpen om angst te verminderen, bijvoorbeeld door langzaam en diep in je buik te ademen. Is de angst te groot om bij stil te zitten, probeer dan rustig en diep te ademen tijdens een stevige wandeling.

  
  Meer over Therapie bij angsten →
• Angsten | Angst voor jezelf

  Angst voor jezelf

  Angsten kunnen onredelijk lijken, maar toch is er altijd een aanleiding, soms in de buitenwereld, maar vaak ook in de binnenwereld. Zeker als je erg kritisch bent, hoge verwachtingen hebt van jezelf, of bang bent om te falen, kan dat angst geven. Eigenlijk ben je dan bang voor afwijzing van binnenuit.
  In therapie kan je niet alleen je angst leren begrijpen, maar ook de innerlijke afwijzing bewust worden die tot de angst leidt.

  
  Meer over Therapie bij angsten →
• Assertiviteit | Oefenen van wat jij wilt en niet wilt

  Oefenen van wat jij wilt en niet wilt

  Assertief zijn kun je leren. Bijvoorbeeld door simpel ‘nee’ te zeggen, zonder jezelf in te kleden. Of juist naar voren te brengen wat jij wilt.
  Deze stappen kun je eerst oefenen bij mensen die veilig voor je zijn. En vergeet niet jezelf te waarderen als het je lukt om jezelf uit te spreken.

  
  Meer over Therapie bij assertiever worden →
• Assertiviteit | Kaas

  Kaas

  Weerbaar zijn, zoals in het spreekwoordelijke ‘de kaas niet van je boterham laten eten’, is een manier waarop assertiviteit wordt beschreven. Het spreekwoord lijkt te verwijzen naar anderen die het lekkerste van de boterham, namelijk de kaas wel eens zouden willen afpakken. Al snel roepen deze woorden en beschrijvingen een spanning op. Je moet je, net als een leeuw leren verdedigen door een grom te geven of je klauw uit te slaan. En dat kun je of wil je misschien niet.
  Gelukkig gaat de kern van assertiviteit over zelfliefde, over voelen en toelaten wat voor jou belangrijk is en dat in contact brengen met een ander. Over bewustzijn van je eigen ruimte en hoe deze te vullen met jou ipv met de aanwijzigingen, afwijzingen, onderwijzingen van een ander. Zoveel vertrouwen hebben in jezelf dat je jezelf kan blijven voelen, ook als iemand je feedback geeft, of tips, of complimenten.Mis je deze liefdevolle basis in jezelf dan kan begeleiding/therapie je helpen om die te vinden.

  
  Meer over Therapie bij assertiever worden →
• Assertiviteit | Assertief in relatie tot jezelf

  Assertief in relatie tot jezelf

  Assertief zijn heeft niet altijd met een ander te maken. Het woord betekent in zijn oorsprong: "handhaven" of "aanspraak maken op”. We zijn geneigd om deze betekenissen vooral in relatie met anderen te brengen. Toch kun je assertiviteit oefenen zonder dat er een ander aan te pas komt.
  
  Bijvoorbeeld: hoe sterk handhaaf je je behoefte aan ontspanning tov je ambitie. We kunnen het spannend vinden om ons te handhaven tov van anderen, maar hoe spannend kan het zijn om je te handhaven tov een innerlijke criticus met hoge eisen en verwachtingen?
  
  Maken we bv. aanspraak op de impuls om iets nieuws uit te proberen, zelfs als we niet eens weten wat het nieuwe is? Kunnen we een nieuwe beweging in onszelf handhaven, zodat we kunnen ontdekken wat het nieuwe is? Of ontbreekt de innerlijke ondersteuning? Maken we aanspraak op alles wat er in ons beweegt, of alleen die delen waarvan we hebben geleerd dat ze algemeen geaccepteerd zijn?
  
  Assertiviteit brengt een gevoel van vastberadenheid, een 'ja' naar gebieden die onderbelicht zijn geweest. En die vastberadenheid is nodig om voorbij de ongeschreven wetten te gaan, die bepalen wat je voelt, hoe je denkt en hoe je je gedraagt. Voor de één is het vastberaden kwetsbaarheid toelaten, voor een ander is het een nee zeggen tegen een gedrag waarmee je jezelf ondermijnt.
  
  

  
  Meer over Therapie bij assertiever worden →
• Bindingsangst | Een kwetsbare stap: ja, ik heb bindingsangst

  Een kwetsbare stap: ja, ik heb bindingsangst

  Bindingsangst ontstaat als liefde onveilig voelt. Je voelt je daardoor bijvoorbeeld sneller benauwt in een relatie, je valt op onbereikbare mensen, bent altijd kritisch op je partners, of je maakt vaak ruzie als het contact te intiem voor je wordt.
  Vaak is het moeilijk om te herkennen dat je je eigenlijk onveilig voelt. Het herkennen en erkennen dat je reacties iets met jou te maken kunnen hebben is een grote en kwetsbare stap. Toch is juist deze stap nodig om hulp te kunnen vragen, aan je partner, je vrienden of aan een therapeut.

  
  Meer over Therapie bij bindingsangst →
• Bindingsangst | Open zijn

  Open zijn

  Heb je angst om je diepgaand met vrienden of een partner te verbinden dan lijkt het misschien vanuit jezelf gezien niet meer dan logisch. Je vriend of partner is gewoon niet ideaal voor jou, de moeilijkheden die je in de relatie ervaart lijken daarvoor het bewijs.
  Toch kun je niet anders dan juist door je te verbinden gaan leren hoe het is om langdurige en diepgaande relaties aan te gaan. Wat helpt is om open te zijn over je bindingsangst, om te vertellen hoe moeilijk het voor je om in een relatie te blijven als het lastig wordt, om te zien hoe je liever afwijst dan dat je afgewezen wordt.

  
  Meer over Therapie bij bindingsangst →
• Bindingsangst | Leren in verbinding

  Leren in verbinding

  Heb je angst om je diepgaand met vrienden of een partner te verbinden dan lijkt het misschien vanuit jouw perspectief gezien niet meer dan logisch: Je vriend of partner is gewoon niet ideaal voor jou, de moeilijkheden die je in de relatie ervaart lijken daarvoor het bewijs.
  Toch kun je niet anders dan juist door je te verbinden gaan leren hoe het is om langdurige en diepgaande relaties aan te gaan. Wat helpt is om open te zijn over je bindingsangst, om te vertellen hoe moeilijk het voor je om in een relatie te blijven als het lastig wordt, om te zien hoe je liever afwijst dan dat je afgewezen wordt.

  
  Meer over Therapie bij bindingsangst →
• Bindingsangst | Bindingsangst herkennen is de eerste stap

  Bindingsangst herkennen is de eerste stap

  Als je last hebt van bindingsangst, dan vind je het moeilijk om je aan iemand te hechten. Wordt een contact emotioneel of fysiek gezien te intiem, dan neem je afstand. Dit betekent niet dat je geen behoefte hebt aan liefde. Alleen jouw angst voor verlies zit je in de weg. Kwetsbaar opstellen is beangstigend en in plaats daarvan bescherm je jezelf door je niet te binden. Door relaties uit de weg te gaan, ben je een mogelijke afwijzing voor. Liever houd je de controle en bescherm je je gevoel van vrijheid. Maar als je gaat opmerken hoe je bindingsangst je in de weg zit in het aangaan van diepgaande, betekenisvolle relaties, dan kun je de eerste stap zetten om je kwetsbaarheid onder ogen te zien. Begeleiding zoeken kan een volgende stap zijn om te leren met deze angst om te gaan.

  
  Meer over Therapie bij bindingsangst →
• Bindingsangst | Verbinding en intimiteit

  Verbinding en intimiteit

  Herken je dit: verbinding willen, en toch afstand houden. Komt iemand te dichtbij dan doe je een stap naar achteren, trek je je terug. En dat kan zelfs gebeuren met een partner waar je al jaren een relatie mee hebt. 
Angst voor emotionele of lichamelijke intimiteit is vaak een beschermingsmechanisme dat diepe wortels heeft. Je kunt bang zijn om de controle, of het gevoel van je eigen ruimte te verliezen.

Wil je verder ontwikkelen in je potentie van verbinding en intimiteit, wees welkom! Met wat hulp kun je veel ontdekken over de (onbewuste) manieren waarmee je mensen op afstand houdt, en ook hoe je stap voor stap dichterbij kunt komen, bij jezelf en bij de ander.

  
  Meer over Therapie bij bindingsangst →
• Boosheid & woede | Volle, langzame ademhalingen

  Volle, langzame ademhalingen

  Boosheid is een bron van energie in een te kleine ruimte. De neiging is om boosheid in de buitenwereld ruimte te geven door hem op iets of iemand te richten.
  
  De kunst is om deze energie in jezelf ruimte te geven. Volle, langzame ademhalingen helpen om je binnenruimte zo te vergroten dat je woede er een thuis vindt.

  
  Meer over Therapie bij boosheid en woede →
• Boosheid & woede | pauze

  pauze

  Heb je de neiging om in relaties soms zo boos te worden dat je alleen nog maar een kokende stroom van woorden en geluid naar buiten kan brengen dan is het goed om een pauze voor te stellen. Je zou bijvoorbeeld kunnen zeggen dat je even tijd nodig hebt. Dat je te boos bent om een gesprek te voeren en dat je er later op terug wilt komen. Zo’n pauze inlassen is niet eenvoudig. De kracht waarmee je reactie opkomt wanneer je je gekwetst, onrechtvaardig bejegend of aangevallen voelt, lijkt soms op een dier in nood. Instinctief geef je een haal of zet je het op een lopen. Je hebt er nauwelijks zeggenschap over. Juist daarom is het zo belangrijk om een stap terug te doen en je reacties te ontkoppelen van de ander.
  In de pauze kun je voelen wat er te voelen is, zo volledig mogelijk. Is de spanning in je lijf te groot of loop je over van emoties, dan kun je beter eerst iets doen wat je spanning vermindert, zoals opruimen, hard lopen of wat jou maar helpt. De ruimte die zo ontstaat is een eerste, belangrijke stap om dichter bij jezelf te komen en om te begrijpen wat er nu eigenlijk speelt.

  
  Meer over Therapie bij boosheid en woede →
• Boosheid & woede | De kwetsing benaderen

  De kwetsing benaderen

  Wordt je makkelijk en snel boos of zelfs woedend dan is het goed om te realiseren dat boosheid een reactie kan zijn op een gevoel van gekwetst zijn.
  Omdat woede vaak zo gerechtvaardigd voelt, zijn we niet meer in staat om het moment van gekwetstheid op te merken dat aan de golf van energie voorafgaat.
  Om deze gekwetstheid op te kunnen merken is het nodig om te stoppen met het naar buiten brengen van je boosheid, een pauze te nemen en jezelf de vraag te stellen wat er gebeurde op het moment voordat je boos werd. Voelde je je bijvoorbeeld aangevallen, gekwetst of onmachtig? En kun je in deze pauze eerst zorg geven aan dit gevoel in jezelf? Dit kan best moeilijk zijn, juist door de kracht van woede. Maar iedere poging is er één. Stap voor stap kan dit leiden tot meer ruimte en begrip voor jezelf.

  
  Meer over Therapie bij boosheid en woede →
• Boosheid & woede | De kracht van boosheid

  De kracht van boosheid

  Bijna iedereen is wel eens boos: op je partner, je goede vriendin, je kind, of, niet in de laatste plaats op jezelf. Het is belangrijk om het gevoel van boosheid te voelen. Sommige mensen drukken dit gevoel weg, anderen gaan ermee in de aanval. Maar pas als je echt de boosheid gaat voelen kan deze je wat brengen. Je kunt gaan zien hoe je met je boosheid opkomt voor iets wat belangrijk voor je is in relatie met de ander, of je kunt gaan voelen dat je je eigenlijk onveilig, of niet gehoord en gekwetst voelt. 

  De energie van kracht in boosheid is enorm belangrijk en kan je helpen om bijvoorbeeld je grenzen te stellen of om voor je behoeftes en kwetsbaarheden op te komen. Maar vaker gooien we de boosheid eruit, kwetsen we onszelf en een ander. Tijdens sessies kun je gaan leren hoe je boosheid op een respectvolle en veilige manier te benaderen.

  
  Meer over Therapie bij boosheid en woede →
• Boosheid & woede | De energie van boosheid toestaan

  De energie van boosheid toestaan

  Als je boos bent is er vaak sprake van veel energie. De meeste van ons hebben niet geleerd om ruimte te geven aan de grote hoeveelheid energie en hitte die bij boosheid komt kijken. We spuwen de energie naar buiten, of we houden ons in, worden bv. afstandelijk om onszelf en de ander voor de boosheid te beschermen. Soms gaat de energie rondcirkelen in een eindeloze herhaling van gedachtes over de persoon of situatie die je getriggerd heeft. 

  
  De boosheid echt voelen zonder hem op jezelf of een ander te richten is een manier om in contact te komen met de bron van deze energie in jezelf. Als het je lukt om deze intense energie toe te staan, dan kan de boosheid als het ware als een storm door je heen waaien en je deuren en ramen openen. Soms verschijnt er kracht, soms laat kwetsbaarheid zich zien, of land je in de rust van de stilte na de storm.
  
  Natuurlijk zijn er vele moeilijkheden in dit toelaten van de energie van boosheid. Wil je daar mee leren omgaan, dan kan begeleiding je helpen om stap voor stap met deze bron van energie te leren werken.

  
  Meer over Therapie bij boosheid en woede →
• Communicatie | Onderzoek je kritiek op de ander

  Onderzoek je kritiek op de ander

  Kritiek is het tegendeel van communicatie met je partner, ook al voelt het voor jou dat je gelijk hebt en wil je niets liever dan dat aan de ander duidelijk maken.
  
  Een nieuwe mogelijkheid is je kritiek op de ander eerst in jezelf te onderzoeken. Wat voel je als je je partner wilt beschuldigen? Hoe raakt het gedrag van de ander je? En zou je dát kunnen vertellen zonder de ander tot de veroorzaker te maken van jouw gevoel?

  
  Meer over Therapie bij communicatieproblemen →
• Communicatie | Functioneel en gevoelsmatig communiceren

  Functioneel en gevoelsmatig communiceren

  Grofweg kun je communicatie met vrienden, collega’s of partners indelen in functionele en gevoelsmatige uitwisseling. Soms heb je met je partner of vrienden een uitstekende functionele communicatie, maar zodra je even niet lekker in je vel zit, of je raakt bij elkaar gevoelens, wordt er gezwegen, verhuld, komt er een toon van afstand of verwijt. Misschien blijf je rond praktische zaken nog steeds goed functioneren, en toch is er ergens een gevoel van gemis of onvrede.
  In andere relaties is juist het gebrek aan functionele communicatie, zoals rond afspraken en verantwoordelijkheden, wat kan leiden tot negatieve gevoelens en uitingen.
  Het leren inbrengen van iets van jouw gevoel, geraaktheid en menselijkheid zal in veel gevallen tot meer openheid leiden, zelfs in bijvoorbeeld werkrelaties waar het functionele van de communicatie vaak de boventoon voert.
  De optimale mix van functioneel en gevoelsmatig communiceren zal per moment en per persoon anders zijn, maar zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden.
  En kun je communicatie mogelijkheden vergroten!
  Vaak is er wel een vorm van begeleiding nodig, omdat de beperkingen die we tegenkomen door gewoonte en kwetsbaarheid soms diep verankerd zijn.

  
  Meer over Therapie bij communicatieproblemen →
• Communicatie | Onzekerheid delen

  Onzekerheid delen

  Juist omdat mensen als je partner, of een goede vriend je zo vertrouwd zijn, kunnen er gewoontes ontstaan in de communicatie die noch jezelf noch de relatie dienen.
  Bijvoorbeeld, in plaats van aan te geven dat je onzeker wordt als je partner/vriendin erg stellig is, reageer je met bv. irritatie, of ga je juist je best doen om ook zeker over te komen.
  De kunst is dan om te voelen wat er geraakt wordt en te vertellen over je onzekerheid. Dat kan verdieping geven van het contact en een meer openheid over wie je bent en wat je nodig hebt.
  

  
  Meer over Therapie bij communicatieproblemen →
• Echtscheiding | Neem je tijd

  Neem je tijd

  Een relatie verbreken kan zeer ingrijpend zijn, zeker als je langdurig je leven met elkaar hebt gedeeld. Doordat dit een pijnlijk, beangstigend en onzeker proces kan zijn, zijn mensen nogal eens geneigd om zichzelf enorm onder druk te zetten, wat weer de angst, de twijfel en onzekerheid kan vergroten.
  Gun jezelf dan wat tijd, tijd om je gevoelens toe te staan, tijd om stap voor stap je twijfels uit te spreken, om ondersteuning te zoeken bij vrienden en/of een therapeut.

  
  Meer over Therapie bij echtscheiding →
• Echtscheiding | Leven na een echtscheiding

  Leven na een echtscheiding

  Echtscheidingen kunnen heel diep raken, soms met gevoelens van falen, wrok en eenzaamheid, die soms lang aanwezig blijven. Hierbij stilstaan kan een grote stap betekenen in het los kunnen laten van de relatie en een dieper begrip krijgen voor jezelf.
  Begeleiding kan je ondersteunen in deze fase van grote overgang.

  
  Meer over Therapie bij echtscheiding →
• Eenzaamheid | Ontdek de kern van je eenzaamheid

  Ontdek de kern van je eenzaamheid

  Eenzaamheid is een gevoel van gemis of leegte. Je voelt je niet verbonden, niet met anderen maar ook vaak niet met jezelf. Een eerste stap om iets aan dit gevoel te veranderen is om te onderzoeken wat de kern is van je eenzaamheid. Zijn er bijvoorbeeld bepaalde situaties of momenten op een dag waarin het gevoel sterker is dan normaal? Wat mis je op die momenten in de contacten die je hebt of in de verbinding met jezelf? 
En hoe zou je willen dat deze momenten anders zijn? Kijk eens of je al schrijvend meer inzicht kunt krijgen door deze vragen te beantwoorden.

  
  Meer over Therapie bij eenzaamheid →
• Eenzaamheid | Wat voor eenzaamheid?

  Wat voor eenzaamheid?

  Mensen zijn sociale wezens en bij gebrek aan menselijk contact en echte verbinding kunnen we ons eenzaam voelen. Eenzaamheid is dan een gevoel dat eigenlijk een signaal geeft dat je een behoefte hebt aan de warmte, uitwisseling en geborgenheid van menselijke relaties. Word je daarin te weinig gevoed dan vraagt dat om ondernemen, uitreiken en openstellen voor contact. Doe of durf je dat niet, dan is het goed om je angsten en belemmeringen te onderzoeken.
  Soms voelen we ons eenzaam ondanks dat we voldoende sociale contacten ervaren. In de contacten die we hebben, missen we diepte en echte uitwisseling. Ook deze eenzaamheid vraagt om onderzoek. Belangrijke vragen die je aan jezelf kunt stellen: voel ik me veilig in dit contact? Laat ik mezelf zien, breng ik in wat mij bezig houd? Durf ik door te vragen over hoe de ander zich voelt?
  Een therapeut kan je helpen om uit te vinden wat jou belemmerd om betekenisvolle relaties aan te gaan.

  
  Meer over Therapie bij eenzaamheid →
• Eenzaamheid | Kwetsbaarheid delen

  Kwetsbaarheid delen

  Eenzaam voelen in een (vriendschaps)relatie betekent vaak dat je maar een deel van jezelf naar voren brengt in contact met de ander. De meest kwetsbare delen laat je niet zien of maar gedeeltelijk. Dat kan voor een eenzaam gevoel zorgen, zelfs als je genoeg contacten hebt.
  
  Vaak heb je niet eens door dat je delen van jezelf weghoudt, zo normaal kan het voelen om niet spontaan, of kwetsbaar te zijn, of om iets nodig te hebben. Het is een proces om te ontdekken wat jou tegenhoudt om jezelf te delen op een manier waarin al jouw facetten aan bod komen. Begeleiding helpt om te gaan zien wat je achter houdt en om te leren jezelf aan jezelf en aan anderen te onthullen.

  
  Meer over Therapie bij eenzaamheid →
• Eenzaamheid | Het gevoel van eenzaamheid onderzoeken

  Het gevoel van eenzaamheid onderzoeken

  Eenzaamheid is een gevoel wat veel verschillende oorzaken kan hebben, zoals een gemis aan betekenisvolle verbindingen, moeite met het aangaan van contact, het verlies van een baan of een partner, een levensfase waarin je minder kunt. Om meer zicht te krijgen op de oorzaken van jouw gevoelens van eenzaamheid kun je jezelf een aantal vragen stellen. Dat kan helpen om uit te vinden wat je nodig hebt.
  
  Waardoor voel jij je eenzaam? Is het gevoel gekoppeld aan bepaalde situaties? En als je je eenzaam voelt in contacten, wat is het dat je mist? Hoe lang ken je al het gevoel van eenzaamheid en is dat in de loop van de tijd veranderd?
  Het kan best moeilijk zijn om te gaan zien wanneer het gevoel van eenzaamheid opkomt. Jezelf vragen stellen en de antwoorden bijvoorbeeld opschrijven, of met iemand praten die luistert en vragen stelt kan helpen om te zien wat je mist en welke stappen nodig zijn.

  
  Meer over Therapie bij eenzaamheid →
• Gelukkig zijn | Geluk

  Geluk

  Het kan een verwarrende opgave zijn, om te streven naar gelukkig zijn. Want wat is dat voor jou? Specifiek voor jou? Zijn dat je omstandigheden of is het meer een innerlijk gevoel? En welk gevoel is dat dan? En betekent gelukkig zijn dat je leven altijd maar leuk moet zijn, of mag je af en toe ook ongelukkig zijn?
  En toch is er dit woord, geluk, roept het een gevoel wakker, en weten we ergens vanbinnen dat het beleven van geluk mogelijk is. Het ontbreken van dit gevoel kan het begin zijn van een zoektocht, in jezelf en in de omstandigheden van je leven. Heb je daar wat hulp bij nodig dan ben je van harte welkom.

• Gelukkig zijn | Jezelf gespiegeld zien

  Jezelf gespiegeld zien

  Geluk kun je bevorderen door jezelf te (h)erkennen en te waarderen.
  Een oefening: Kijk rond in een kamer waarin je je thuis voelt. Benoem wat je prettig vindt aan de sfeer, de kleuren, de voorwerpen. Als je deze kamer als een spiegel ziet van jezelf wat herken je dan in de beschrijving die je net aan de kamer gaf? Kun je erkennen dat je in de kamer iets ziet wat je zelf bent? Kun je deze kwaliteiten in jezelf waarderen?
Heb je geen kamer waar je je fijn voelt, vind dan een plek in de tuin of de natuur waar jij je prettig voelt, benoem de sfeer, de schoonheid, het gevoel dat de natuur je geeft. En zie of je natuur als een spiegel van jezelf kunt zien.

• Gelukkig zijn | Liefdevolle aandacht voor jezelf

  Liefdevolle aandacht voor jezelf

  Geluk is een uitdrukking van een liefdevolle relatie met jezelf. Deze relatie met jezelf kun je leren. Bijvoorbeeld door vriendelijke belangstelling te hebben voor je gevoelens. Je zou bijvoorbeeld als een goede vriend(in) belangstellend kunnen vragen hoe je je voelt. Waarschijnlijk krijg je direct antwoord, bv dat je je gestresst voelt.
  'Hoe voelt dat dan, die stress?' vraagt je innerlijke vriend(in).
  'Spanning in m'n benen', antwoord het stress-deel.
  'Zal ik met m'n aandacht even bij dit stressgevoel in je benen blijven?'
  'Dan ga ik voelen dat ik eigenlijk onzeker ben.' antwoord het stress deel.
  'En wat heb je dan nodig?'
  'Even niet doorgaan, maar met m'n benen omhoog op de bank.'
  Dit is een voorbeeld hoe zo'n gesprekje met jezelf kan gaan. Het maakt niet uit welk gevoel of welke gedachte je hebt, als je je ervaring met vriendelijke aandacht tegemoet treedt, dan kan er meer begrip voor jezelf ontstaan.
  
  

• Gelukkig zijn | Geluk versus ongeluk

  Geluk versus ongeluk

  Gelukkig zijn gaat over een gevoel en, zoals we weten, kunnen gevoelens bij de meeste mensen wisselen. Wel zijn er omstandigheden die bij veel mensen het gevoel van geluk ondersteunen. Een liefdevolle relatie of passend werk zijn er twee van. En toch blijkt vaak, dat wat je geluk brengt gedurende je leven verandert. Of dat wat je eerst geluk bracht dat nu niet meer doet. Of niet meer voldoende doet. Ligt dat dan aan de relatie of het werk, of ontbreekt er iets vanbinnen? 

  Beide werelden, die van buiten en die van binnen kunnen onderzocht worden om te ontdekken hoe ze jouw gevoel van geluk bepalen en soms ook beperken. 
Alles begint met het zien en accepteren dat ongelukkig zijn deel is van de gevoelservaring van het leven. Dat ongeluk vaak een teken is dat je verandert. En dat vraagt om aandacht, zowel naar binnen als naar buiten.

• Grenzen aangeven | Oefenen met grenzen in jezelf

  Oefenen met grenzen in jezelf

  Een mooi gebied om grenzen en behoeftes te oefenen is in jezelf. Heb je wel eens gekeken hoe je met je eigen grenzen omgaat?
  Geef je jezelf de rust die je nodig hebt, of is er altijd zo’n ‘to do’ lijstje in je achterhoofd die je laat doorgaan? Geef je jezelf voldoende uitwisseling en contact of neem je daar te weinig ruimte voor? Eet je als je al vol zit, of drink je als je al aangeschoten bent? Sloof je voor de ander als je zelf aandacht wilt, of blijf je op de bank zitten terwijl je lijf wil bewegen? Ga je naar bed als je moe bent, rijdt je te snel om maar thuis te zijn?
  
  Hoe ga je zelf met je grenzen en de bijbehorende behoeftes om?
  Hoe meer je ze in jezelf leert herkennen en erkennen, hoe makkelijker het wordt wordt om ze met een ander te delen. De spanning gaat er wat vanaf, want jij hebt al respect voor jezelf, je grens en je behoeftes. Een ander voelt dat.

  
  Meer over Therapie bij grenzen aangeven →
• Grenzen aangeven | Oefenen met nee zeggen

  Oefenen met nee zeggen

  Met zelfvertrouwen en zonder schuldgevoel duidelijk maken wat jouw wensen en grenzen zijn, dat kun je leren zonder je daarna schuldig te voelen.
  Tips om je grenzen te oefenen zijn: Bijvoorbeeld een keer ‘nee’ tegen iemand te zeggen zonder je te verontschuldigen. Probeer dit eerst bij mensen waar je je veilig bij voelt. Geeft dit veel angst of zelf-kritiek, zeg dan eens nee tegen de innerlijke kritische stem.

  
  Meer over Therapie bij grenzen aangeven →
• Grenzen aangeven | ruimte voor jou!

  ruimte voor jou!

  Het hebben van grenzen is nauw verbonden met een gevoel van persoonlijke ruimte. In relatie met anderen kan er een gevoel van verlies van eigen ruimte ontstaan als je bijvoorbeeld meer gericht bent op de ander, of op de relatie, en jezelf ‘vergeet’. En soms verlies je ruimte omdat een ander teveel zegt, teveel van je vraagt, te weinig rekening houdt met jou etc.
  
  En er is niet altijd sprake van de relatie met een ander, waardoor je een gevoel van ruimte om jezelf te zijn verliest. Soms ontstaat het gevoel omdat je je taak belangrijker maakt dan jezelf. Je vergeet jezelf in het licht van je verantwoordelijkheden, of je kunt pas rusten als je iets af hebt.
  
  Leren jezelf te voelen, en bewust te zijn van je persoonlijke ruimte is een eerste stap naar het voelen en aangeven van grenzen, of dat nu naar jezelf is en de manieren waarop je jezelf belast, of naar een ander.
  

  
  Meer over Therapie bij grenzen aangeven →
• Hooggevoeligheid | Dieper voelen bij hooggevoeligheid

  Dieper voelen bij hooggevoeligheid

  Hooggevoeligheid is een term die vaak wordt gebruikt als je gevoeligheid je leven beperkt. Gevoeligheid in het lijf of het zenuwstelsel hoeft geen probleem te zijn of te worden, als je hebt geleerd om niet alleen gevoelig te zijn, maar ook jezelf te voelen. Als je in je lijf kan voelen dan weet je simpelweg wanneer het tijd is voor rust, een kopje thee, een wandeling, een grens etc.
  Toch kan ook bij gevoelige mensen het contact met het lichaam, de binnenwereld beperkt zijn, waardoor het moeilijk wordt om op te merken wat er op een dag nodig is om op een ontspannen manier te leven, te handelen en te rusten, zodat je gevoeligheid een bron is van plezier in plaats van beperking.
  Een paradox: dieper in het lijf voelen helpt bij grote gevoeligheid.

  
  Meer over Therapie bij hooggevoeligheid →
• Hyperventilatie | trigger

  trigger

  Het eerste wat belangrijk is bij hyperventilatie is om terug te keren naar een normale ademhaling. Ademen in een plastic zakje, of je concentreren op een uitademing die twee keer zo lang is als de inademing helpen hierbij.
  Daarna zou je kunnen terugkijken op wat bij jou de hyperventilatie heeft getriggerd. Dat kan zowel een omstandigheid zijn, of een gedachte over jezelf of een situatie. Het vinden van je triggers helpt om beter te begrijpen waarom je lichaam zo reageert en helpt bij het voorkomen van een volgende keer.

  
  Meer over Therapie bij hyperventilatie →
• Jaloezie | Jaloers

  Jaloers

  Jaloers zijn is voor veel mensen een moeilijk gevoel. Jaloezie gedijt op gevoelens van minderwaardigheid en angst. Als er dan een ander is, die de aandacht krijgt die jij zou willen hebben, of die de kenmerken heeft waarvan jij het gevoel hebt dat ze in jouw ontbreken, dan kan dat leiden tot wantrouwen, obsessie, controle, en diepe pijn.
Dat vraagt om oneindig veel compassie met jezelf. En jezelf de tijd geven om te begrijpen wat er, heel specifiek geraakt wordt. 
Dat blootleggen van de pijn van jaloezie kan moeilijk zijn omdat het gevoel je bijna instinctief overneemt. Toch is een eerste stap om je pijn, je angst en je kwetsbaarheid te delen met iemand die veilig voor je voelt.

  
  Meer over Therapie bij jaloezie →
• Laag zelfbeeld | Eigen, vrije en veilige ruimte

  Eigen, vrije en veilige ruimte

  Een negatief zelfbeeld ontstaat in relatie met anderen. Door gebrek aan veiligheid, waardering en verbondenheid ben je extra gevoelig geworden voor het oordeel van anderen. De ander is in zekere zin belangrijker voor je geworden dan jezelf.
  Wat je kunt oefenen is om jezelf letterlijk centraal te zetten. Trek een imaginaire cirkel om je heen en schop alle oordelen en afwijzingen die je in je hoofd verzameld hebt uit de cirkel, net zo lang tot de ruimte voelt als jou eigen, vrije en veilige ruimte.

  
  Meer over Therapie bij een laag zelfbeeld →
• Midlife crisis | Hulp vragen

  Hulp vragen

  In de loop van je leven kan er een periode zijn waarop je iets mist en snakt naar (grote) verandering. De sleur van alle dag voldoet niet meer! Een ander beroep, een andere partner, IETS moet het leven weer zin en smeu geven.
  Als je dan ook nog twijfelt aan de relatie met de persoon die je het meest na staat dan voelt dat als crisis.
  Hoe moeilijk ook, dit is een moment om te leren over jezelf. Juist in een leven dat vanaf de buitenkant gesetteld en gelukkig lijkt is het normaal dat onopgeloste thema's uit je verleden, over bijvoorbeeld je levenslust, autonomie en je relaties aan de oppervlakte komen. Dit is niet een moment beslissingen te nemen, maar juist om hulp te vragen van een professional.
  

  
  Meer over Therapie bij midlife crisis →
• Moeite met ouder worden | Jong van geest

  Jong van geest

  Jong van geest zeggen we wel eens, met name als we ouder van lichaam zijn. En zo kan dat ook ervaren worden. Tegelijk kan de geest rijpen, wat iets anders is dan ouder worden. Dat gebeurt vanzelf als je de ervaringen in je leven kan innemen en verteren. Dat geeft groei in begrip, acceptatie en liefde, naar jezelf en anderen. Deze rijping van de geest kan juist maken dat je opener, nieuwsgieriger, dynamischer wordt, naar mate je lichaam veroudert. Een flexibele geest is een enorme hulpbron, als ons lichaam minder kan, als we leven met de nabijheid van onze eindigheid. 
Deze ontwikkeling van het leven van de geest kan op ieder moment beginnen; het is niet aan leeftijd gebonden. Het is een leeftijdloos avontuur.

  
  Meer over Therapie bij moeite met ouder worden →
• Moeite met ouder worden | Nooit te oud om te leren

  Nooit te oud om te leren

  De relatie met jezelf en anderen ontwikkelen blijft een mogelijkheid van ontwikkeling, zelfs tot op hoge leeftijd. Kwaliteiten van liefde, contact, uitwisseling, directheid, openheid, zijn te ontwikkelen, ook als je niet hebt geleerd hoe deze kwaliteiten aan te spreken en tot expressie te brengen in je leven. 

  Spreekt deze mogelijkheid je aan, zou je dat willen, neem dan contact met me op.

  
  Meer over Therapie bij moeite met ouder worden →
• Omgaan met ziekte | Mens zijn, met een ziekte

  Mens zijn, met een ziekte

  Chronische ziekte en pijn zijn moeilijk om je mee te verhouden, zeker als er onzekerheid is over het ziekteverloop, of als je mogelijkheden in het leven door ziekte en pijn beperkt zijn. 

  Het vinden van balans kan moeilijk zijn. Je gaat bv erg hard werken om toch nog zoveel mogelijk te kunnen, of je geeft het juist op om nog met je ziekte voluit te leven.

  Hoe een balans te vinden om te leven met ziekte, maar om als mens meer te zijn dan de pijn, onzekerheid en beperkingen van je ziekte?
  
  

Het vraagt om gevoeld respect voor jezelf, voor de waarde die je hebt, en die onafhankelijk is van je ziekte. 
Met ziekte en beperking volwaardig te leven, kan vragen om een verdieping in jezelf. Om gevoelens van onzekerheid, waardeloosheid, frustratie met vriendelijkheid toe te staan. Om ze te delen met anderen, zodat je in relatie met jezelf en met anderen in de eerste plaats een mens bent, een mens met een ziekte.
  

  
  Meer over Therapie bij omgaan met ziekte →
• Onzekerheid | Stampen

  Stampen

  Ga eens, als je je onzeker voelt, met je aandacht naar je benen en voeten in plaats van naar je denkende hoofd. Stamp net zo lang rond tot je voeten en benen jou een gevoel van vaste grond geven.

  
  Meer over Therapie bij onzekerheid →
• Onzekerheid | Onzekerheid toelaten

  Onzekerheid toelaten

  Vaak zijn we geneigd om onze onzekerheid te verbloemen. Maar gek genoeg werkt dit juist onzekerheid in de hand. Dit gevoel erkennen door het bijvoorbeeld op te schrijven of om er over te vertellen aan iemand die je vertrouwt laat de kracht van onzekerheid afnemen. Je kunt het gevoel in alle openheid beter onderzoeken voor wat het is en wat het je te vertellen heeft.

  
  Meer over Therapie bij onzekerheid →
• Perfectionisme | Perfectionisme en onzekerheid

  Perfectionisme en onzekerheid

  Zelfkritiek is een manier waarop veel mensen zichzelf tot perfectie proberen te motiveren . Zelfkritiek maakt onzeker. Het streven naar perfectie lijkt bij onzekerheid houvast te geven, maar zelfkritiek versterkt de onzekerheid.
  
  Wat te doen?
  Het onderzoeken van je onzekerheid is een sleutel. Kun je het gevoel van onzekerheid herkennen? Wat is dit voor een gevoel? Wat mis je in jezelf als je je onzeker voelt? Is het een gevoel van gebrek aan waarde, ondersteuning, capaciteit?

  
  Meer over Therapie bij perfectionisme →
• Perfectionisme | Mogen ipv moeten

  Mogen ipv moeten

  Perfectionisme veronderstelt dat er een ideaal is waar je aan kan en moet voldoen. Jammer genoeg brengt de kritische stem die je richting dat ideaal probeert te duwen vooral heel veel moeten, spanning en druk met zich mee.
  
  Kijk eens hoe het is om te spelen met het woord mogen ipv moeten en voel het verschil in het effect op jou als je deze woorden gebruikt.
  'Ik mag..." Vul maar aan wat er in jou naar voren komt als je met dit zinnetje gaat spelen.
  

  
  Meer over Therapie bij perfectionisme →
• Piekeren | Ja, ik mag piekeren

  Ja, ik mag piekeren

  Een simpele tip voor het verminderen van piekeren: Geef jezelf iedere dag een kwartier de tijd om te piekeren. En geef jezelf in dat kwartier alle ruimte om je zorgen te maken over alles wat je bezig houdt. Je kunt eventueel alle piekergedachteno opschrijven. Begint het gepieker op een ander moment op de dag, vertel jezelf dan op welk moment je weer vrijelijk mag piekeren.

  
  Meer over Therapie bij piekeren →
• Relatieproblemen | Pauze

  Pauze

  Zoals je pauze neemt van de stress van je werk en naar buiten gaat om te zorgen voor lijf en leden, zo kun je pauze nemen tijdens een ruzie door bij jezelf naar binnen te gaan en te zorgen voor je boze en gekwetste innerlijke delen.

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | Rewind

  Rewind

  Ken je de rewind knop in je relatie? Als je door hebt dat jullie gesprek ontaard in beschuldigen en verdedigen, dan is het tijd om terug te spoelen. Je gaat als het ware terug in de tijd en start opnieuw hetzelfde gesprek. Als vanzelf is er meer ruimte, plezier en helderheid in het contact!

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | De leegte binnengaan

  De leegte binnengaan

  Zonder zelfliefde zal de liefde van je partner nooit helemaal overtuigen. Innerlijke zelfafwijzing, zelfhaat en leegte kunnen je wel dichter bij zelfliefde brengen als het je lukt deze gevoelens toe te laten en te begrijpen. De leegte in je hart kan op deze manier een opening worden naar zelfliefde.

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | Open communicatie

  Open communicatie

  Vertrouwen weer durven toelaten is een hele kunst, als jullie beiden na een affaire samen verder willen.
  Dat is vaak makkelijker gezegd dan gedaan, zeker voor de partner die zich bedrogen voelt. Wat kan helpen om weer vertrouwen te krijgen is een zo open mogelijke communicatie. Vertel elkaar hoe je je voelt, communiceer over je onzekerheid, je angst, vertel wat je in de ander waardeert en lief hebt. En doe dat beiden.

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | Behoefte aan liefde, waardering en veiligheid

  Behoefte aan liefde, waardering en veiligheid

  Culturele verschillen kunnen tot verwijdering en moeilijkheden leiden in jullie relatie. Een eerste stap is om bewust te worden wat die verschillen nu eigenlijk zijn en nieuwsgierig te worden naar de waarde die de cultuur van je partner voor hem/haar heeft. Vaak zul je merken dat je onbewust hebt aangenomen dat jouw culturele waarden beter zijn dan de culturele waarden van je partner. Toch delen jullie een universele behoefte aan liefde, waardering en veiligheid. Helder te worden over jullie verschillen, de vooroordelen en jullie overeenkomsten is een eerste stap om met elkaar een eigen relatiecultuur te creëren, waarin jullie liefde en waardering voor elkaar de leidraad wordt.

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | De relatie als spiegel voor je kwetsbaarheid

  De relatie als spiegel voor je kwetsbaarheid

  We worden meestal het meest teleurgesteld, boos of pijnlijk geraakt door de mensen die het dichtst bij ons staan. Wat je bij een kennis hooguit irritant vindt, tolereer je absoluut niet bij je partner. Daarom werkt juist een intieme relatie als een spiegel waardoor je precies kunt voelen en zien waar je zelf kwetsbaar bent.
  In die spiegel van de relatie kijken, te voelen naar je kwetsbaarheid is moeilijk, vaak moeilijker dan dezelfde ruzie nog een keer te herhalen. Toch is in de spiegel kijken, een belangrijke weg om uit de kwetsende cirkel van aanvallen en verdedigen te raken. Relatietherapie helpt je daarbij.

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | een goede relatie

  een goede relatie

  Wat betekent een goede relatie voor jullie? En nog preciezer gezegd, wat betekent een goede relatie voor jou? Kijk eens of je 'goed' voor jezelf kunt omschrijven. Gaat het over sfeer, een gevoel van verbinding, of over het hebben van plezier, lichamelijke intimiteit, normen en waarden, uitstapjes, maatjes zijn? Misschien ontdekken jullie overeenkomsten en verschillen. En daar dan met elkaar over in gesprek gaan. Tenminste, als jullie beiden zo'n gesprek als 'goed' ervaren...

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | afspreken om elkaar lichamelijk te ontmoeten

  afspreken om elkaar lichamelijk te ontmoeten

  Als de seksualiteit en intimiteit niet meer vanzelf stroomt kan het werken om een moment te kiezen waarop jullie de tijd nemen om elkaar lichamelijk te ontmoeten. 'Ja, maar seks moet vanzelf komen', hoor ik regelmatig als tegenargument. Maar hiermee stel je een hoge eis aan jezelf of de ander. Mocht je dan weken geen zin hebben, dan moet er wel iets 'fout' zijn.
  Soms vergelijk ik het maken van zo'n afspraak, met een avondje uit, bijvoorbeeld naar het theater. Je wast je haren, trekt je mooie kleren aan, spreekt wat eerder in de stad af om nog wat te drinken. Zo kun je ook de afspraak met je partner benaderen, als iets speciaals waar je je op voorbereidt. En wat de voorstelling dan ook wordt, mooi moeilijk of leuk wordt, kijk of je kan blijven voelen dat je hem samen beleeft.

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | Hoe verder na een affaire

  Hoe verder na een affaire

  Hoe pijnlijk een affaire ook kan zijn, het kan voor jullie beiden een groei betekenen, zowel van jezelf als van je relatie.
  Dat gaat meestal niet vanzelf omdat er zoveel gevoelens geraakt worden: verraad, onzekerheid, woede, schuld, verdriet, kwetsing.
  Toch kan je monogame relatie na een affaire groeien in verbinding en communicatie. Hier is vaak wel begeleiding voor nodig omdat jullie beiden diep geraakt zijn.
Zoek hulp, als je voelt dat jullie wel bij elkaar willen blijven.

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | Affaire

  Affaire

  De diepe gevoelens die geraakt worden als 1 van jullie een affaire heeft gehad, kunnen een ingang zijn om patronen in jezelf en de relatie te doorbreken. Dat vraagt om geduld, toestaan van gevoelens zoals pijn, onzekerheid, schuld, en het leren uitspreken van wat er in je beweegt.
  Vaak is relatietherapie daarbij een steun, doordat oordeel vrij wordt gekeken naar zowel de relatie, als ieders individuele inbreng.

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | Intimiteit en ruimte

  Intimiteit en ruimte

  

Intiem zijn heeft iets te maken met dichtbij zijn. Het is een woord wat veel wordt gebruikt als er in een relatie een gevoel van nabijheid ontbreekt. Om een gevoel van intimiteit te kunnen ervaren hebben we naast nabijheid, ook een gevoel van ruimte nodig, de ruimte om onszelf te zijn. Kun je niet jezelf zijn, d.w.z. je eigen lichaam, gevoelens en gedachten nabij zijn, dan kan het moeilijk zijn om intiem te zijn met een ander.
  De intimiteit in je relatie kun je als het ware meten aan de ruimte die je voelt om intiem te zijn met jezelf. Als jullie beiden dichtbij jezelf kunnen zijn, dan kan er in de relatie een dynamische beweging ontstaan tussen ruimte en nabijheid, die continu verandert. 

  
  Maar we hebben allemaal delen in onszelf waarin we afstand houden van onszelf, wat kan doorwerken als een gevoel van afstand naar de ander. Of delen die vastklampen aan een ander, zonder dat we echt onszelf voelen. In de intieme dans van een liefdesrelatie kunnen dat vaststaande patronen worden: de ene partner kan bv. in de rol komen van altijd maar uitreiken om nabijheid te vinden, de ander kan in de rol belanden van altijd maar afstand houden om innerlijke ruimte te vinden.
  
In relatietherapie kun je gaan ontdekken welke belemmerende patronen er in jullie relatie-dans zijn ontstaan, zodat er meer ruimte kan komen voor nieuwe ruimte en nieuwe nabijheid. 

  

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | Groei in de relatie is mogelijk na een affaire

  Groei in de relatie is mogelijk na een affaire

  Een affaire binnen een monogame relatie, kan een beginpunt zijn van groei van de partners en van de relatie.
Dit kan een grote uitdaging zijn, waarin veel pijn geraakt wordt. Relatietherapie kan de veilige bedding geven om alle moeilijkheden en mogelijkheden de ruimte te geven.

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | seks willen én de ander willen

  seks willen én de ander willen

  Wat vaak voorkomt is dat één van de partners meer seks wilt, en de ander minder. Dit gegeven, wat bijna in iedere liefdesrelatie voorkomt, kan ertoe leiden dat seksualiteit in de relatie los komt te staan van het verlangen naar intimiteit met elkaar. Seks wordt een probleem: een terrein om te strijden voor je persoonlijke behoefte aan meer of minder seks.
  Wat uit het oog wordt verloren is dat seks hebben met je partner, ook gaat over het verlangen naar de ander. Je wilt niet alleen seks, je wilt je geliefde! Dat naar voren brengen is veel kwetsbaarder dan de strijd over de hoeveelheid seks, en biedt veel meer mogelijkheden tot verdieping en groei.

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | Alchemie van de liefdesrelatie

  Alchemie van de liefdesrelatie

  Een liefdesrelatie biedt de mogelijkheid tot avontuur en groei, zowel innerlijk als in de relatie. Je relatie spiegelt patronen en potentie van jullie beiden, terwijl de relatie meer is dan twee individuen. Als je aandacht open en nieuwsgierig kan zijn, naar jezelf en elkaar, dan houdt de relatie de lichtheid van avontuur. Wil je samen hierin ontdekken, dan kunnen sessies of de workshop Alchemie van de liefdesrelatie je hiertoe uitnodigen.

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | Alchemie van de liefdesrelatie

  Alchemie van de liefdesrelatie

  Een liefdesrelatie biedt de mogelijkheid tot avontuur en groei, zowel innerlijk als in de relatie. Je relatie spiegelt patronen en potentie van jullie beiden, terwijl de relatie meer is dan twee individuen. Als je aandacht open en nieuwsgierig kan zijn, naar jezelf en elkaar, dan houdt de relatie de lichtheid van avontuur. Wil je samen hierin ontdekken, dan kunnen sessies of de workshop Alchemie van de liefdesrelatie je hiertoe uitnodigen.

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | Autonomie en kwetsbaarheid

  Autonomie en kwetsbaarheid

  Autonomie wordt wel eens verwisseld met je eigen boontjes doppen. Autonomie kan dan een manier worden om je verre te houden van gevoelens van afhankelijkheid, kwetsbaarheid, een ander nodig hebben. De eigen ruimte wordt beschermd en verdedigd met een muur van alleen doen, voor jezelf opkomen, je eigen leven leiden.

  
  Het verschil tussen autonomie als ontwikkelde kwaliteit of als afscherming is, kan moeilijk zijn om in jezelf waar te nemen. Maar in de liefdesrelatie leidt ‘autonomie als bescherming’ vaak tot vermindering van verbinding en openheid. Als dat bij jullie het geval is, kijk dan eens naar de kwetsbare kant van de relatie. Voel je je in je kwetsbaarheid veilig bij jezelf en met elkaar?

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Relatieproblemen | Scheiden of Blijven

  Scheiden of Blijven

  Als je bij deze tip bent beland, dan zul je misschien overwegen je relatie te verbreken. Het kan zijn dat je er enorm tegenop ziet door de pijn en de verandering die deze keuze veroorzaakt, of misschien ben je niet zeker van je keus, en zoek je naar duidelijkheid.
  
  
Als je je twijfels nog niet hebt geuit aan je partner, dan is dit een belangrijke eerste stap om te nemen. Ik zie nogal eens dat mensen vooral intern op zoek zijn naar ‘de juiste keus’, zonder de ander te betrekken. 

Het kan zijn dat je het praten over je twijfel lang hebt uitgesteld, omdat je bv. verwacht dat er geen gesprek mogelijk is, of misschien ben je bang voor de reacties bij de ander. 


  
  Als je je twijfels hebt uitgesproken en blijkt dat een gesprek aangaan met je partner te moeilijk is, zoek dan naar iemand die jullie daarin kan begeleiden met goede vragen en een oordeelloos openstaan voor alle perspectieven.

  
  Meer over Therapie bij relatieproblemen →
• Zingeving | Wat heeft het voor zin?

  Wat heeft het voor zin?

  Waarom doe ik het eigenlijk? Wat heeft het voor zin?
  Het zijn vragen naar de achterliggende reden van wie je bent en waarom je dingen doet. Die vraag wordt vaak belangrijker als het gevoel van vervulling in je leven ontbreekt. En hoewel dit gevoel niet fijn is, kan het een aanleiding zijn om op zoek te gaan in jezelf. Wat zijn mijn waardes, wat geeft mij voldoening en energie, heb ik gevoel dat er meer diepte in mij is die ik niet kan bereiken of die niet tot uitdrukking komt?
  De antwoorden zijn voor iedereen anders. Deze persoonlijke zoektocht is met of zonder hulp altijd de moeite waard.

  
  Meer over Therapie bij zingeving →
• Zingeving | Een goed leven en toch niet gelukkig

  Een goed leven en toch niet gelukkig

  Heb je een gevoel dat ondanks passend werk, een liefdevolle partnerrelatie, er iets ontbreekt in je leven? Sommige mensen ervaren dat ontbreken als een gevoel van leegte, of verveling, bij andere ontstaat er twijfel over wat ze doen en wie ze zijn. Dit soort gevoelens vragen niet altijd om een verandering in je levensomstandigheden, maar in ieder geval een dieper doorvoelen van hoe je leeft en wat er in je leeft. Het kan bijvoorbeeld zijn dat je ongemerkt toch nog volgens de opvattingen van je ouders leeft, of dat je jezelf meet aan een onbewust ideaal. Of misschien geef je jezelf weinig ruimte om uit te reiken naar de dingen die jou plezier geven. Klopt het beeld dat je van jezelf hebt bij wie je bent?

  
  Meer over Therapie bij zingeving →
• Zingeving | Heb ik betekenis?

  Heb ik betekenis?

  Het woord zingeving lijkt te vragen naar wat je zinnig vindt om in je leven te doen, waar je zin in hebt en wat je een gevoel van tevredenheid en vervulling geeft als je het gedaan hebt. Het veronderstelt dat je iets moet doen voor het gevoel van een betekenisvol leven.

  Natuurlijk is het belangrijk wat je doet. Maar vergeet ook niet te kijken naar wie en wat je bent, naar de waardering voor jezelf ongeacht de zinnige/onzinnige dingen die je doet. Kun je de waarde en betekenis van jouw bestaan voelen?

  
  Meer over Therapie bij zingeving →
• Zingeving | De relatie met jezelf verdiepen

  De relatie met jezelf verdiepen

  Om ons leven zin te geven, denken we vaak dat het een kwestie is van passend werk, goede vrienden, een liefhebbende partner, minder stress enz. enz.
  En zeker, al deze activiteiten en relaties zijn belangrijk en kunnen een gevoel van vervulling geven. Toch blijken ze niet altijd tot het innerlijke gevoel van een zinvol leven te leiden. Een gevoel van gemis kan blijven knagen. Dit gevoel is belangrijk om op te merken en bij stil te staan. Het is niet het bewijs dat er iets mis met je is, maar het is eerder een uitnodiging. Je binnenste geeft een signaal dat er ergens een innerlijke connectie ontbreekt. Door de relatie met jezelf te verdiepen kan dit gevoel veranderen. Het gevoel dat je leven zinvol is kan meer vanbinnen uit komen en voelbaar worden in je werk en je relaties.

  
  Meer over Therapie bij zingeving →